Bəzən bədii nümunələrdə şəkilçilər, bəzən də cümlənin baş üzvü xəbər ixtisar oluna bilir.

Məsələn:

- Axşamın xeyrindən sabahın şəri. (Atalar sözü)
  Şəri sözündən sonra yaxşıdır sözü ixtisar olunmuşdur. Həmin sözü cümləyə artırsaq,
  Axşamın xеyrindən sabahın şəri yaxşıdır şəklində olacaqdır.
- Hər şeyin təzəsi, dostun köhnəsi (yaxşıdır). (Atalar sözü)
- Sən bilik ver, qoy götürən götürsün, götürməyən öz bəxtindən küssün! Arifə bir işarə (kifayətdir), nadana min kötək (azdır)!
  (S.Rəhimоv, “Mеhman”)

  Bədii əsərlərdə şəkilçilərin və cümlə üzvlərinin ixtisarı obrazlılıq və emosionallıq yaratmaq üçündür.

Bədii
ədəbiyyatdan
bir neçə şeir
seçib oxuyun. Orada
ixtisar olunan
şəkilçiləri
və xəbərləri
müəyyən edin.

16. Aşağıdakı cümlələrdə şəkilçiləri bərpa edib cümlələri tamamlayın. Hansı şəkilçiləri bərpa etdiniz?
    1. Ana haqqı, tanrı haqqı. (“Kitabi-Dədə Qorqud”) 2. ...Çal qılıncın, ağam Qazan, yetdim. (“Kitabi-Dədə Qorqud”) 3. Mən bir uşaq, sən bir ana, Odur ki bağlıyam sana. (S.Vurğun) 4. Azərbaycan – qayalarda bitən bir çiçək, Azərbaycan – çiçəklərin içində qaya. (M.Araz)

17. Şeirdən istifadə etməklə publisistik üslubda mətn tərtib edin.

Plan | ● İlk növbədə, publisistik üslubun xüsusiyyətlərini yadınıza ● Şeirdən Azərbaycanla bağlı təqdim olunan məlumatları seçin. ● Ölkəmiz haqqında əlavə məlumat toplayın. ● Şairin tərənnüm, təsvir və düşüncələrinə münasibət bildirin. ● Materialları sistemləşdirin. ● Şəxsi düşüncələrinizi əlavə edin.