3. Zaqatala Dövlət Təbiət Qoruğu

1929-cu ildə Zaqatala və Balakən rayonlarının ərazisində yaradılmışdır. Sahəsi 23844 hektardır. Böyük Qafqazın cənub yamacının təbii dağ-meşə və dağ-çəmən landşaft kompleksini, xüsusilə Katex-Maxzıx meşələrini mühafizə etmək üçün yaradılmışdır. Əsasən, Katex və Balakən çaylarının hövzələrində yerləşir. Enli?yarpaqlı (fıstıq, palıd, vələs, çökə, göyrüş) və iynə?yarpaqlı (qaraçöhrə, qarmaqvarı şam) meşələr, subalp və alp çəmənləri üstünlük təşkil edir. 980 bitki növü, 104 quş növü, 58 onurğalı heyvan növü (nəcib maral, dağkeçisi, cüyür, köpgər, qonur ayı, çöldonuzu, meşə və daşlıq dələsi, vaşaq və s.) mühafizə edilir. Zəngin təbiət muzeyi vardır.

6. 3-cü mətndə göy rəngdə verilmiş sözlərin bitişik, yoxsa ayrı yazılmasını müəyyənləşdirin.

4. Şirvan Dövlət Təbiət Qoruğu

1969-cu ildə Kür-Araz ovalığının Cənub-Şərqi Şirvan düzənliyində Bəndovan Dövlət Təbiət Yasaqlığının (1961; sahəsi 4930 ha) əsasında yaradılmışdır. Sahəsi 25761 ha olmuş, 2003-cü ildə 6232 ha-dək azalmışdır. Azərbaycan Respublikasının “Qırmızı kitab”ına düşmüş ceyranlar və bu ərazi üçün səciyyəvi olan digər fauna növləri mühafizə və bərpa olunur.

“Azərbaycan Milli Ensiklopediyası”ndan

7. 4-cü mətndə altından xətt çəkilmiş sözə şəkilçi düzgünmü artırılmışdır?
8. 4-cü mətndə hansı sözün işlənməsi leksik normanın tələbini pozur?
9. Nə üçün mətnlərdə sadalanan sözlərdən çox istifadə olunmuşdur?
10. Qoruqlarla bağlı mətnlərin qısa və konkret cümlələrlə təqdim olunmasının səbəbini izah edin.
11. Sizcə, 1–4-cü mətnləri elmi üslubda yazılmış mətn hesab etmək olarmı?
12. Dövlət, təbiət və qoruq sözləri ümumi isim olduğu halda, nə üçün böyük hərflə yazılmışdır?