Sönmüş papirosunu yandırdı. Kibrit alovundan otaq işıqlanan kimi oldu. Gözlərini geniş açaraq, tüstü dumanı içində közərən neft lampasının piltəsinə baxdı. Ciyərlərinə çəkdiyi papiros tüstüsünü lampa şüşəsinə üfürdü. Piltənin alovu bir an gücləndi, sonra tamam söndü. Zülmətə qərq olmuş otaqda gözləri parladı. Aram-aram, sanki dili ilə deyil, nəfəsi ilə pıçıldadı:

Cəfəri sevindirən və “Evrika” deyə ucadan səslənməsinə səbəb nə idi?
Siz necə düşünürsünüz, hansı daha şərəflidir?

- Olum, ya ölüm?.. - deyərək əlini alnına çırpıb ucadan səsləndi:

Evrika nə deməkdir? Bu haqda nə bilirsiniz?

- Evrika!

Elə çığırdı ki, Sona dəhlizdən eyvana yüyürdü. Və daha qulağını bağlı qapıya, ya pəncərəyə yapışdırmadan, içəridən aydın eşidilən sözləri dinlədi: - “Olum, ya ölüm?” ...Budur məsələ!.. Hansı daha şərəflidir?

Seyfəddin Dağlı

1. Mətndən mövzuya uyğun açar sözlər seçin və fikir mübadiləsi edin.
2. Bu mətn əvvəlki mətnlərdən nə ilə fərqlənir? Fikirlərinizi əsaslandırın.
3. “Evrika”nın teatrla nə əlaqəsi var? Fikirlərinizi faktlarla əsaslandırın.

4. Aşağıdakı hansı hikmətli fikir mətnin ideyasına uyğundur?

   - Yüksəyə qalxmaq istəyirsənsə, lap aşağıdan başlamalısan.
   - Həyatda ən böyük uğur xoşbəxtliyə nail olmaqdır.
   - Müvəffəqiyyətin sirri israrla işləməkdir.

5. Mətndən frazeoloji birləşmələri seçib yazın.
6. Piltə, pilətə və plitə sözlərini fərqləndirin.
7. Həyat, ölüm, varlıq, yoxluq, intiqam sözlərinin məzmun qrupunda hansı söz artıq ola bilər? Fikirlərinizi əsaslandırın.

8. Altından xətt çəkilmiş cümlələrdə həmcins üzvləri tapıb, onlarda qrammatik şəkilçinin işlənməsinə diqqət yetirin. Hansı şəkilçilər ixtisar olunub? Sizcə, bunun səbəbi nədir?