5. Mətndə sarı rəngdə verilmiş sözlərin antonimlərini səsləndirin.

6. Nağılda yaşıl rəngdə verilmiş sözləri yaxınmənalı sözlərlə əvəz edib cümlələri yenidən oxuyun. Necə düşünürsünüz, mətnin məzmunu dəyişdimi?

7*. Nağılda göy rəngdə verilmiş ifadələrdən hansıları bir sözlə əvəz edə bilərsiniz? Axtarın.

#### ÇOXBİLMİŞ ÖYRƏDİR

* Əziz uşaqlar, sizin hər biriniz onlarla atalar sözü bilirsiniz. Bəs öz nitqinizdə məsəllərdən istifadə edirsinizmi?

Çoxbilmiş istəyir ki, dostları atalar sözlərinə çox oxşayan məsəllərlə də tanış olsunlar. Çox vaxt atalar sözləri və məsəlləri bir-birindən ayırmaq olmur. Onları fərqləndirmək üçün bilmək lazımdır ki, məsəllər müəyyən bir hadisə, əhvalatla bağlı olur. Yəqin ki, “O olmasın, bu olsun”, “Bəyin oğurlanması” filmlərinə baxmısınız.

Danışığımızda “o olmasın, bu olsun”, “salam, sağ ol” ifadələrini işlədəndə həmin filmlər yada düşür. Bunun kimi, “Çünki oldun dəyirmançı, çağır gəlsin dən, Koroğlu!” məsəli “Koroğlu” dastanı ilə, “Sən çaldın” məsəli Molla Nəsrəddinin danışdığı bir əhvalatla bağlıdır. “Bərəkallah ustadına!”, “Yalançının evi yandı, heç kəs inanmadı” məsəllərini eşitməmiş olmazsınız! Onların hansı əhvalatlabağlı olduğunu soruşub öyrənin.

8*. Mətni oxuyun, sonra səhnələşdirin və nəticə çıxarmağa çalışın.

### BƏRƏKALLAH USTADINA (ixtisarla)

Bəhlul Danəndə səhrada gəzəndə bir yolçuya rast gəldi. Yolçu qabağında bir yüklü ulaq gedirdi.

Bəhlul bu kişidən xəbər aldı:

- A kişi, nə satırsan?

Kişi dedi:

- Kişmiş satıram.

Bəhlul dedi:

- Mənə kişmiş ver, əvəzində sənə hikmət öyrədim.

Yolçu dedi:

- Mən razıyam.

Yolçu Bəhlula bir qədər kişmiş verdi. Bəhlul dedi:

- Birinci, bir məclisə gedəndə yerini tanı, sonra otur.

Bəhlul yenə bir az kişmiş istədi ki, ikinci hikməti öyrətsin. Kişi bir-iki ovuc kişmiş verib dedi:

- İkincini öyrət.

Bəhlul dedi:

- Məclisdə lazımsız söz danışma.

Yolçu Bəhlulun sözlərindən razı olub, ona yenə bir qədər kişmiş verib dedi:

- Mənə yenə hikmət öyrət.

Bəhlul dedi: