- Paltarım yoxdur, bürünəcəyəm!

- Əlli qızılını al, üstündə bir dəst paltar.

Tacir əl-ayağa düşüb yalvarış vəziyyəti aldıqca Sonanın dizinə qüvvət*, iradəsinə möhkəmlik gəlir, səsi qətiləşirdi:

- Satmıram! Satmıram, canım!

- Bu da yüz qızıl, yüzcə qızıl, keçib bizimki...

- Nə qızıla satıram, nə də ingilisə!

Tacir Sonanın inadını çoxdan anlamışdı. Ciblərini silkələyib qızılı daha bərk cingildətdi:

- İngilis almır, ay bacı, görürsən ki, mən alıram. Öz müsəlman qardaşın.

Sona xalçanı çəkib aradan yığdı və pəhləvan kimi qoltuğuna vurdu:

- Satmıram, - dedi, - vəssalam!

Xalçanın küləyi soyuq və kəsərli silah kimi, ingilisin boz sifətinə dəydi. Mister vahiməyə düşmüş kimi geri-geri çəkildi. Tacir onun dediyini qadına tərcümə etdi:

- Görürsən? “Hara getsə, - deyir, - onu mən alacağam”.

Sona daha da acıqlandı. İti və həyəcanlı nəzərləri ilə həm taciri, həm də misteri süzüb əli ilə rədd işarəsi verdi:

- İtə ataram, yada satmaram!

Sona arxasını misterə və tacirə çevirib elə cəld gedirdi ki, deyəsən, evdə yağı daşır.

Yüzlərlə vətəndaşın sevincli baxışları o namuslu ananı

- Halal olsun!

- Halal olsun belə qadına!

O nə dayanır, nə dinir, nə geri baxırdı. Qəlbində qaynayan vətən təəssübü və analıq qüruru ilə başını uca tutub gedirdi.

Mir Cəlal

SÖZLÜK

namuslu, pəhləvan, inad, bürünmək, iradə, qəlb, qüvvət, qürur, nəzər, süzmək, qətiləşmək

SÖZ EHTİYATI

üstünə çəkmək, əl-ayağa düşmək, kəsərli, vahiməyə düşmək, vətən təəssübü, başını uca tutmaq

#### ÇOXBİLMİŞ DÜŞÜNDÜRÜR

1. Mətnin sonunda buraxılmış göy boşluğun yerinə hansı sözü yazmaq daha çox yerinə düşərdi?

a) yola salırdı b) ötürürdü c) yollayırdı d) izləyirdi

2. Suallara cavab verin və mətnin məzmununu bu ardıcıllıqla danışın:

1) Sonanı niyə hirs boğdu?
2) Sona ingilisin verdiyi pulları niyə yerə səpdi?
3) Bu hadisə ingilisə necə təsir etdi?
4) Tacir niyə əl-ayağa düşdü?
5) Tacir xalçanın qiymətini 10 qızıldan neçə qızıla qədər qaldırdı?
6) Sonanı nə daha da acıqlandırdı?
7) Sona tacirin müraciətinə necə cavab verdi?