AVTOMOBİL

Şassi şinləri və təkərləri nəqliyyat vasitəsinin gövdəsinə birləşdirir. Şassi çərçivə, asma sistemi, sükan sistemi, şinlər və təkərlərdən ibarətdir. Çərçivə həmçinin öz növbəsində asma və təkərlər ilə saxlanılan avtomobilin mühərrik və gövdəsini saxlayan struktur yük daşıyan detaldır. Asma sistemi çəkini saxlamaq, yol təkanlarını udmaq və zəiflətmək, habelə şin təmasını və təkər və şassi arasında lazımi əlaqəni qoruyub saxlamaq üçün istifadə olunan blokdur. Sükan sistemi sürücüyə nəqliyyat vasitəsini istiqamətləndirmək imkanı verən bütöv mexanizmdir.
2. Yay
Yaylar nəqliyyat vasitəsinin çəkisini saxlayır, yol zolağını qoruyub saxlayır və yol təkanlarını udur. Yaylar çərçivə və gövdənin nisbətən maneəsiz olmasına imkan verən elastik bəndlərdir, şinlər və asma isə yolda təkanları izləyir. Yaylar çərçivə və gövdə arasında sıxıla bilən bəndlərdir. Yayların üzərində əlavə yük yerləşdirildikdə və ya nəqliyyat vasitəsi yolda təkana cavab verərsə, yaylar sıxılma ilə yükü udacaq. Yaylar asma sisteminin çox mühüm komplektləşdirici hissəsi olub, rahat səfəri təmin edir. Yayların öyrənilməsi zamanı tullanma termini asma sisteminin şaquli (yuxarı və aşağı) hərəkətini ifadə edir. Yay və amortizatoru sıxan asmanın yuxarıya hərəkəti təkan və ya sıxılma adlanır. Yay və amortizatoru uzadan şin və təkərin aşağıya hərəkəti sıçrama və ya uzanma adlanır.
Şəkil 08-3: Silindrik resor
1) Silindrik resor
Ən çox istifadə olunan yay silindrik resor adlanır (Şəkil 08-3). Silindrik resor dolağa sarınan dairəvi yayın polad milinin uzunluğudur. Məftilin diametri və uzunluğu yayın gücünü müəyyənləşdirir. Məftilin diametrinin artması daha güclü yay yaradacaq, uzunluğunun artması isə yayı daha çox elastik edəcək. Bəzən əyinti əmsalı adlanan yayın möhkəmlik əmsalı yayın gücünü ölçmək üçün istifadə olunur. Bu, yayı 2.5 sm sıxmaq üçün tələb olunan çəkinin miqdarıdır. Bəzi silindrik resorlar dəyişən möhkəmliklə hazırlanır. Bu dəyişən möhkəmliyə bu yayı müxtəlif qalınlığa malik materiallardan hazırlamaqla və ya yayı dolamaqla (buna görə də dolaq tədricən daha yüksək sürətdə sıxılacaq) nail olunur. Dəyişən möhkəmliyə malik yaylar daha hamar səfər təklif edən yüksüz şəraitlərdə daha aşağı möhkəmlik, daha çox dəstək və nəzarət ilə nəticələnən yüklü şəraitlərdə isə daha yüksək möhkəmlik təmin edir.
2) Lövhəli resor
Lövhəli resorlar iki üsulla layihələndirilir: çox lövhəli və bir lövhəli. Çox lövhəli resor üst-üstə