##### Aşpaz

Təzə, ağbaş və gül kələminin xarici görkəmi, kütləsi, ölçüsü və deffektlərinin təyini Ağ baş kələmin xarici görkəmi, kələm başlarının təmizlənməsi və keyfiyyətinin yaxşılaşdırılması vizual baxışla standartların tələblərinə uyğun keçirilir. Ağ baş kələmin kütləsi və gül kələm başlarının ölçülərini təyin etmək üçün götürülmüş orta nümunədə kələm başlarının kütləsi kiloqramla (kq), gül kələm başlarının ölçülərini isə sm-lə ən böyük diametri boyu xətkeşlə təyin edirlər. Normalardan kənarlaşdırmanı faizlə müəyyən edirlər (Şəkil 2.92). Ağ baş kələm və gül kələm başlarının deffektlərini təyin etmək üçün götürülmüş nümunədən quru çirklənmiş, yuxarı yarpaq səthi mexaniki zədələnmiş və özəyi 3 sm-dən artıq olan kələm başlar ayrılır. Kələm başları çəkilib və orada aşkarlanan deffektlərin miqdarı götürülmüş nümunənin çəkisinə nisbətən faizlə ifadə olunur. Partiya halında olan gül kələm başlarının neçə faizinin texniki şərtlərə cavab vermədiyi dəqiqləşdirilir və ümumi məhsulun çəkisinə nisbətən faizlə ifadə olunur (Şəkil 2.93). | Şəkil 2.92. Ağbaş kələmdə deffektlərin təyini Şəkil 2.93. Gül kələmində deffektlərin təyini

Baş soğan (təzə) Baş soğanın xarici görkəmi vizual baxışla texniki şərtlərin tələblərinə uyğun həyata keçirilir. Baş soğanların ölçüləri sm-lə ifadə olunmaqla ən böyük diametri boyu xətkeşlə ölçülərək ümumi partiyanın çəkisinə nisbətən uyğun gəlməyən miqdar faizlə ifadə olunur (Şəkil 2.94). Qəbul olunmuş tələblərə cavab verməyən soğanaqları da deffektli qəbul edərək onların ölçüləri, yəni boğazlarının ölçüsünün az olması, rənginin də ümumi kütlədən fərqlənməsini təyin edərək ümumi kütləyə nisbətən neçə faiz təşkil etdiyi hesablanaraq faizlə ifadə olunur. | Şəkil 2.94. Baş soğanın ölçüsü

Təzə kök və çuğundur

Çuğundur və kökün xarici görkəmi və daxili quruluşu vizual baxışla texniki şərtlərə uyğun olaraq həyata keçirilir. Kök və çuğundurun ölçüləri santimetrlə ifadə olunur. Xətkeş vasitəsi ilə ölçmələri aparırlar. Ölçmələr ən böyük diametri boyu aparılır (Şəkil 2.95 və Şəkil 2.96).