TƏLİM NƏTİCƏSİ 1: VİRTUAL ÜNSİYYƏT PROQRAMLARINI ANLAYIR
Təlim nəticəsinin təsviri: bu bölməni uğurla tamamladıqdan sonra siz elektron poçt sistemindən sərbəst istifadə edib onlayn ünsiyyət proqramları vasitəsilə işgüzar görüşləri idarə edərək ani mesaj mübadiləsi sistemlərinin funksiyalarından istifadə edəcəksiniz.
1.1. Məlumat mübadiləsi üçün internetin fərdi elektron poçt sistemindən istifadə edir

İnternetin fərdi elektron poçt sistemindən istifadə

İnternetin köməyi ilə sürətlə informasiya mübadiləsi aparmaq olar. Onun əsas mahiyyəti də elə bundan ibarətdir. İnternetdə yerləşdirilən informasiya əsas etibarilə hamı üçün nəzərdə tutulub. Amma internet vasitəsilə şəxsi informasiya da ötürülür. Onu elektron poçt, yəni E-mail çatdırır. Bu elektron sistem ən adi poçt kimi işləyir. Siz məktub yazırsınız, onu xüsusi “zərf”ə qoyursunuz, alan şəxsin ünvanı və öz ünvanınızı qeyd edirisiniz, göndərmə düyməsini basırsınız və sizin məktubunuz ünvan sahibinin elektron poçtunun qutusuna düşür.

Şəkil 1.1. Elektron poçtun elementi

Əlbəttə, elektron poçt müəyyən mənada adi poçtdan fərqlənir. Onların arasındakı başlıca fərq çatdırma sürətidir. Adi məktubun ünvana çatdırılmasına azı bir gün lazımdır. Elektron poçtla isə daha sürətlə çatır. Məsələn, Avstraliyadan göndərilən elektron məlumat hətta rabitə xətləri həddindən çox yükləndikdə belə bizə cəmi bir neçə saata, bəzən bir neçə saniyəyə gəlib çatır.

Elektron məktub yazmaq çox asandır. Mətni kompüterin klaviaturasında yığmaq yetərlidir və onu dərhal şəbəkəyə göndərə bilərsiniz. Elektron poçtdan istifadə, demək olar ki, ödənişsizdir. Siz yalnız provayderinizə telefon zənginin haqqını ödəyirsiniz. İnternet provayderlərinin çoxu elektron Şəkil 1.1. Elektron poçtun elementi poçtla göndərmənin qiymətini abunə haqqına daxil edir (Şəkil 1.1).

Siz internet vasitəsilə elektron poçt göndərəndə onu konkret şəxsə ünvanlayırsınız. Ancaq sizin məlumatınız gedib ünvana çatana qədər şəbəkəyə qoşulmuş çoxsaylı server və kompüterlərdən keçir. Odur ki, kənar şəxslərin məktubunuzu oxuması istisna deyildir. Amma xüsusi proqramların köməyi ilə məktubu şifrələmək də olar, ünvan sahibi isə onun şifrəsini açar. Hazırda yeni başlayan hər bir istifadəçi özü üçün pulsuz elektron poçt qutusu aça bilər. Bunun üçün internet portallarından birində qeydiyyatdan keçmək yetərlidir.

Populyar elektron poçt servislərinin çoxu IT şirkətləri tərəfindən başqa veb-məhsullar, o cümlədən, axtarış sistemləri və “bulud” sahəsində yerləşən məlumat anbarları ilə birlikdə təqdim edilir. Hazırda istifadə etdiyimiz “Outlook” kimi ən populyar elektron poçt xidməti “Microsoft” şirkəti tərəfindən işlənib hazırlanıb.