verilənlərdən səmərəli istifadəni təmin etsin. Faylın VB olması üçün onda olan informasiya struktura malik olmalı və elə formalaşdırılmalıdır ki, sahələr bir-birindən asanlıqla fərqlənsin.
Verilənlər bazası struktura görə üç cür ola bilər:
• İyerarxik;
• Şəbəkə;
• Relyasion.

1. İyerarxik VB-da verilənlər arasındakı tabeçilik münasibətlərindən asılı olaraq budaqlanma olur. Odur ki, bu struktur bəzən budaqlanan struktur da adlandırılır.
2. VB-nın şəbəkə modelində verilənlərə müraciət ona ötürülən yollar vasitəsi ilə həyata keçirilir, nəticədə, bir verilənə bir neçə yol ilə gəlmək olar. Bu zaman hər bir verilən, faktiki olaraq, bir neçə verilən ilə bağlı olur və onlar arasında əlaqələr iyerarxik olmaya da bilər.
3. Bu gün əksər VB cədvəl şəkillidir, yəni relyasion strukturludur. Belə strukturlu VB-da verilən sətir və sütunların kəsişməsi ilə müəyyən olunur. VB-da sütunlar sahələr, sətirlər isə yazı adlandırılır. Verilənlər bazası (VB), (en: Data Base, DB) - kompüterin daimi yaddaşında müxtəlif tipli (mətn, rəqəm, zaman, pul, memo, OLE, məntiqi və s.) verilənlərin saxlanması üçün istifadə edilən xüsusi strukturlaşdırılmış yerdir.

Verilənlər bazası informasiyanın saxlanması, həmçinin, tez bir zamanda verilənlərə müraciəti təmin edir, tətbiqi proqramlar və ya əlavələr verilənlər bazasına daxil olunan dəyişənlərin işlənməsinə xidmət edir.

Verilənlər bazasını yaratmaq üçün istifadə edilən proqramlardan biri də Microsoft Access, proqramıdır. Verilənlər bazasının məqsədi olan informasiyanın qorunub saxlanılması kompüterlərin ənənəvi xidmət növlərindən biridir. İnformasiyanın kompüterlərdə qorunub saxlanılması üçün verilənlər bazasından (VB) geniş istifadə olunur.

Verilən - bazaya daxil ediləcək informasiya vahidi və elementidir.

İnformasiya - müəyyən predmet və ya gerçəklik haqqında olan tam fikir və məlumatdır. Məsələn: hər bir müəssisənin kadrlar şöbəsində onun əməkdaşları haqqında (kadr uçotu vərəqində) informasiya saxlanılır. Bu informasiyanın verilənləri - elementləri bunlardır: ad, soyad, ata adı, təvəllüd, milliyyət, hansı ali təhsil müəssisəsini neçənci ildə bitirməsi, hansı dilləri bilməsi, hansı elmi əsərlərin müəllifidir və s..

VB-nın yaradılması məqsədindən asılı olaraq eyni bir obyekt və ya gerçəklik haqqında olan informasiyanın elementləri, yəni verilənlər müxtəlif ola bilər.

Microsoft Access

Access proqramı verilənlər bazasının idarə edilməsi sistemi olub MS Office proqram paketinə daxildir (Şəkil 4.4). Bu proqram relyasiya hesablaması ilə (verilənlər bazalarının idarə olunmasında əlaqələrin (cədvəllərin) işlənməsinin qeyri-prosedur üsulu) verilənlər bazasının yaradılması və verilənlərin idarə edilməsi üçün əlverişli proqram vasitəsidir. Proqram istifadəçiyə heç bir proqramlaşdırma dilini bilmədən hazır şablonlarla işləmək imkanı verir. Hətta təcrübəsiz istifadəçi də müxtəlif tipli verilənlərlə asanlıqla işləyə bilər.