ASİYA ÖLKƏLƏRİNİN
İQTİSADİ TƏNƏZZÜLÜNÜN
SƏBƏBLƏRİ
Böyük coğrafi kəşflər nəticəsində
İpək yolunun əhəmiyyətini itirməsi
ərazilərinin işğallara məruz qalması
pul kəsilməsi üçün qiymətli metal-
ların azalması
xammal ehtiyatlarının və işçi qüv
vəsinin azalması
vergilərin artırılması
ucuz başa gələn istehsal məhsullarının
idxalı nəticəsində sənətkarlıq
məhsullarına olan tələbatın
azalması
İqtisadi və siyasi gücünü itirmiş Səfəvi sarayı yerli hakimlərə və mərkəzi hakimiyyətə qarşı eyni vaxtda başlamış üsyanları yatıra bilmədi.
Şamaxıdakı rus tacirlərinin qarət olunması və kömək üçün Osmanlıya müraciət etməsi hər iki dövlətin zəifləmiş səfəvilərin ərazilərinə müdaxiləsinə şərait yaratdı. 1722-ci ildə əfqanların dövlətin paytaxtı İsfahanı ələ keçirməsi vəziyyəti daha da pisləşdirdi. Səfəvi şahı Sultan Hüseyn (1694-1722) taxtdan salındı. Onun əfqan işğalçılarının əlindən qurtulan oğlu Təhmasib (1722-1732) özünü şah elan etdi. 1724-cü ildə Rusiya ilə Osmanlı arasında imzalanan İstanbul müqaviləsinə əsasən Səfəvilər dövlətinin özəyi olan Azərbaycan bölüşdürüldü. Bakının işğal edilməsi şərəfinə Peterburqda, Ərdəbilin ələ keçirilməsi münasibətilə İstanbulda atəşfəşanlıq təşkil edildi.
Şah Sultan Hüseyn
XVII yüzilliyin əvvəllərində Səfəvi dövlətinin siyasi tarixinə dair cədvəl tərtib edin.