məsafəsi təxminən 150 m (maksimum 300 m), qapalı yerdə isə 20-30 metrdir. Bu isə Wi-Fi şəbəkələrinin başlıca çatışmazlığıdır.
Wi-Fi şəbəkələrinin bu problemini WiMAX (Worldwide Interoperability for Microwave Access) texnologiyası həll edir. Bu texnologiya iş stansiyaları və daşınabilir kompüterlərdən tutmuş mobil telefonlaradək geniş spektrli qurğular üçün böyük məsafələrə naqilsiz rabitəni təmin etmək məqsədilə yaradılmışdır. IEEE 802.16 standartına əsaslanır. Şəhər mühitində tikililər, ağaclar kimi maneələr, eləcə də hava şəraitindən asılı olmayaraq WiMAX verilənləri radio kanalı ilə ötürməyə imkan verir.
Təsir məsafəsi 25-80 km, verilənlərin maksimal ötürülmə sürəti isə 75 Mbit/san qədərdir. WiMAX ötürücüləri provayderlər tərəfindən şəhərin müxtəlif rayonlarında quraşdırılır və onların əhatə dairəsində istifadəçilər bu texnologiyanı dəstəkləyən kompüter və ya mobil telefon vasitəsilə İnternetə qoşula bilərlər. İnternetlə yanaşı, WiMAX-dan yüksəkkeyfiyyətli səs və videorabitə üçün də istifadə olunur.
Açar
sözlər
• Simsiz texnologiyalar
• "Ad hoc" rejimi
• "İnfrastruktur" rejimi
• Wi-Fi
• Li-Fi
• WiMAX
• Bluetooth
• Simsiz fərdi şəbəkə (WPAN)
TARİX
Elektrikin kəşfi və radionun ixtirası uzaqdan (məsafədən) idarə olunan maşınların meydana çıxmasına təkan verdi. 1897-ci ildə britaniyalı Emest Uilson dirijablın naqilsiz idarəolunması sistemini patentləşdirdi (ancaq belə bir mexanizmin qurulması haqqında məlumat yoxdur). 1898-ci ildə Nyu-Yorkda keçirilən sərgidə mühəndis və ixtiraçı Nikola Tesla (1856-1943) radio ilə idarə olunan gəmi modelini nümayiş etdirdi.
Son zamanlar geniş yayılmış simsiz texnologiyalardan biri də Bluetooth texnologiyasıdır ("blu-tuz" kimi tələffüz olunur). 1998-ci ildə işlənib-hazırlanmış bu texnologiya ayrı-ayrı qurğulara avtomatik olaraq "ad hoc" rejimində lokal şəbəkələr yaratmağa imkan verir. Wi-Fi texnologiyasında olduğu kimi,
Bluetooth-da da tezliyi 2.4 GHs olan radio siqnallardan istifadə olunur, ancaq bu iki standart bir-biri ilə uyuşmur. Bluetooth-da elektrik sərfinin yetərincə aşağı olması bu texnologiyanın daşınabilir qurğularda - noutbuk, cib kompüteri, mobil telefon, rəqəmsal fotoaparatlarda tətbiqini şərtləndirir. Bundan başqa, qurğular arasında Bluetooth bağlantısım tənzimləmək üçün istifadəçinin hər hansı müdaxiləsinə, demək olar ki, ehtiyac qalmır. Digər tərəfdən bu texnologiyada ötürmə məsafəsi və buraxılış imkanı o qədər də böyük deyil - uyğun olaraq 10 metr və 400-700 Kbit/san-dir. Bu isə Bluetooth texnologiyasından lokal şəbəkələrdə istifadə imkanını kəskin məhdudlaşdırır.
Bluetooth texnologiyasından çox zaman simsiz fərdi şəbəkələrin (wireless personal area network, WPAN) qurulmasında istifadə olunur. Belə şəbəkələrə Bluetooth-PAN

# Şəbəkə texnologiyaları