3-ci fəsil | Oxu (qeyri-bədü mətn)

Onlar kimdir?
Dildə istifadə olunan bir çox deyimlər şəxs adları ilə bağlıdır: Axilles dabanı, Qordi düyünü, Pirr qələbəsi, Sizif əməyi və sairə. Bu ifadələrin mənasını bilmək üçün həmin şəxslər haqqında araşdırma aparmaq lazım gəlir. Yalnız bu halda onları nitqdə yerli-yerində işlətmək olar.

Axillesin dabanı

Qədim yunanların inancına görə, bütün dünyanı uca Olimp dağında yaşayan ilahlar və ilahələr idarə edirdilər. Onların arasında Fetida adlı su ilahəsi də vardı. Fetidanın oğlunun adı Axilles idi. Bu uşağın atası adi insan olduğundan Axilles də insan sayılırdı. Lakin o, uşaqlıqdan gücünə və qamətinə görə hamıdan seçilirdi. Fetida oğlunun ilahlar kimi ölümsüz olmasını istəyirdi, ona görə də onu hələ körpə ikən yeraltı səltənətdən keçən çayın sularına salmışdı. Bu çayın suyu bədənin hansı hissəsinə dəyərdisə, oraya heç bir qılınc və ya ox təsir etməzdi. |

Axilles böyüyüb ən cəsuryunan qəhrəmanlarından biri oldu. Troya müharibəsindəki şücaəti ona bütün Yunanıstanda ad-san qazandırdı. Yunanlar ilə troyalıların müharibəsi on il davam etdi. Troya ordusunun başında cəsur Hektor dururdu. Yunanlarda isə ən güclü | Söz boğçası • mane • qamət • qisas

sərkərdə Axilles sayılırdı. Hamı Axillesdən qorxur, onunla üz-üzə gəlməkdən çəkinirdi.

Döyüşlərin birində Hektor Axillesin yaxın dostunu qətlə yetirdi. Bundan qəzəblənən Axilles silahlanıb Hektorla təkbətək döyüşə çıxdı və onu məğlub etdi. Hektorun ölümündən sonra onun qardaşı Paris intiqam hissi ilə alışıb-yanır, Axillesdən qisas almaq üçün fürsət axtarırdı.

Döyüş zamanı Paris yayını çəkib Axillesin dabanını nişan aldı. O bilirdi ki, Axillesin bədəni istənilən ölümcül yaraya davam gətirə bilər, təkcə dabanından başqa. Buna görə də Paris oxunu düz Axillesin dabanına yönəltdi. Beləliklə, Axilles aldığı yaradan həlak oldu.

Məhz bu rəvayət əsasında "Axilles dabanı" ifadəsi meydana gəlib. Bu ifadə indi də bir çox xalqların dilində işlənir.