Sabit maqnit və maqnit sahəsi
Fəaliyyət zamanı maqnit sahəsinin qüvvə xətlərinin təsvirini müstəvi
üzərində əldə etdiniz. Maqnit sahəsi də elektrik sahəsi kimi fəzada
mövcud olur. Ortasında maqnit üçün boşluq, içində isə dəmir tozları
və maye qarışığı olan cihazın köməyi ilə maqnit sahəsinin fəza
təsvirini əldə etmək mümkündür (şəkil 2).
Maqnitin qütbləri
Duz maqnitin uclarının yaxınlığında çox, orta hissəsində isə az
miqdarda dəmir tozu toplanır (şəkil 3). Deməli, maqnitin bəzi
hissələrində maqnit sahəsi daha güclüdür. Maqnit sahəsinin daha
güclü olduğu yerlər maqnitin qütbləri adlanır.
Formasından asılı olmayaraq bütün maqnitlərin şimal (N -
ingiliscə "North" sözünün baş hərfi) və cənub (S - ingiliscə
"South" sözünün baş hərfi) olmaqla iki qütbü var (şəkil 4).
düz maqnit
nalşəkilli maqnit
halqaşəkilli maqnit
Tək qütbü olan maqnit mövcud deyil. Maqniti iki hissəyə bölsək,
təkcə şimal və təkcə cənub qütbü olan iki maqnit deyil, şimal və
cənub qütbü olan iki daha kiçik maqnit əldə edərik (şəkil 5).
Maqnit qütbləri arasındakı qarşılıqlı təsirin
müşahidə olunması
Ləvazimat: iki düz maqnit.
İşin gedişi:
1. Düz maqnitlərdən birini əlinizlə yavaşca
arasına yerləşdirin masaya sıxın.
2. İkinci maqnitin əvvəlcə şimal, sonra isə cənub
qütbünü düz maqnitin şimal qütbünə
yaxınlaşdırıb qarşılıqlı təsirləri müşahidə edin.
Müzakirə edin:
1.
Eyniadlı qütblər arasında
hansı qarşılıqlı təsir var?
2.
Müxtəlifadlı qütblər
arasında hansı qarşılıqlı
təsir var?
3.
Hər iki maqnitin bir-birinə
təsir etdiyini nəyə əsasən
deyə bilərsiniz?