II hissə
b)
Cismin elektrik yükü mənfidirsə, elektronlar
cisimdən metal çubuğa, onun vasitəsilə də
alüminium vərəqlərə keçir və vərəqlər
mənfi yüklənir. Beləliklə, hər iki vərəqin
yükü eyni işarəli olduğu üçün onların
arasında elektrik itələmə qüvvəsi yaranır və
vərəqlər aralanır (şəkil 4).
c)
Cismin elektrik yükü müsbətdirsə, o,
vərəqlərdəki və metal çubuqdakı sərbəst
elektronların bır hissəsini cəzb edərək özünə
birləşdirir. Vərəqlərdəki elektronların sayı
azaldığı üçün onlar müsbət yüklənir. Yüklü
vərəqlər elektrik itələmə qüvvəsinin təsiri ilə
aralanır(şəkil 5).
Şəkil 4.
Elektroskop və mənfi yüklü cisim
Şəkil 5.
Elektroskop və müsbət yüklü cisim
Bilirsinizmi?
"Elektroskop" sözü yunancadır.
Azərbaycanca bu sözün mənası
"elektrik yükünü aşkar etmək"dir.
Elektroskopun vərəqləri neytral olduqda onlar şaquli vəziyyət alır.
Vərəqlər elektrikləndikdə bir-birini itələyir və aralanır. Yükün
miqdarı artdıqca vərəqlər daha çox aralanır.
Eyni işarəli yüklər arasındakı təsirin itələmə və ya cazibə qüvvəsi olduğunun müəyyən
edilməsi
Ləvazimat: elektroskop, plastmas çubuq, şüşə çubuq, yun parça.
İşin gedişi:
1. Plastmas çubuğu yun parça ilə sürtdükdən sonra yüksüz
elektroskopun başlığına toxundurun və elektroskopun metal
vərəqlərində müşahidə etdiyiniz hadisəni qeyd edin.
2. Əlinizlə elektroskopun başlığına toxunaraq onu
neytrallaşdırın.
3. Şüşə çubuğu yun parçailə sürtdükdən sonra elektroskopun
başlığına toxundurun və müşahidə etdiyiniz hadisəni qeyd edin.