Layihə | Ernest Rezerford təcrübəsinin simulyasiyası

Bildiyiniz kimi, atomun böyük bir hissəsi boşluqdur. Elektronlar və nüvə atomun ölçüsündən dəfələrlə kiçikdir. Səh. 37-də verilən “Bilirsinizmi?” bloku ilə bu nisbəti təsəvvür etməyə çalışdıq. Bu təcrübəylə atomda boşluğun olmasını təcrübi olaraq müşahidə edəcəyik. Layihəmiz Ernest Rezerford təcrübəsinin simulyasiyasıdır*. Bu layihədə Ernest Rezerfordun apardığı təcrübə sadə formada təkrar edilmişdir. Bu təcrübə üçün eyniölçülü altı şüşə kürə, xətkeş və bir neçə kitab lazımdır. 2 kitabı bir-birindən 50 sm məsafədə yerləşdirin. Şüşə kürələri kitabların arasında saxlamaq üçün digər kitablardan istifadə etməklə uzunluğu 1 m olan yol qurun. 50 sm daxilində beş hədəf kürəni eninə bir-birindən təxminən eyni məsafədə yerləşdirin. Yolun başlanğıcından gözünüzü yumaraq digər altıncı kürəni hədəflərə doğru fırladın. Altıncı kürənin hədəfdə olan beş kürə ilə toqquşub-toqquşmadığını qeyd edin. Hədəfdə olan kürələrdən birinə toqquşduqdan sonra digəri ilə toqquşursa, ikinci toqquşmanı nəzərə almayın. 4 və 5-ci mərhələni 100 dəfə təkrarlayın və aşağıdakı cədvəli doldurun. |
| Simulyasiya – real hadisələrin sadə formada təkrar edilməsi deməkdir.

Nəticələr
Cəhd sayı | Toqquşma sayı

Nəticələrin analizi:

1. Toqquşma/cəhd nisbətini hesablayın və onda birə qədər yuvarlaqlaşdırın.
2. Kürələrin diametrini ölçün və beşə vurun. Hasili qeyd edin.
3. 2-ci addımdakı hasili 50 sm-ə bölün.
4. 1-ci və 3-cü addımda əldə etdiyiniz nəticələri müqayisə edin. Nə üçün rəqəmlər oxşardır?
5. Hədəf beş kürə atomun hissəciklərini təmsil edirsə, atomun çox hissəsinin boşluq olduğu qənaəti hasil olarmı?
6. Hədəf kürələrin ölçüsü kiçik olarsa, toqquşma ehtimalı necə dəyişər?