Susima dəniz döyüşü yol verilməyəcək, elm dünya səviyyəsində inkişaf etdiriləcək və bu yolla dövlətin gələcək inkişafı təmin ediləcəkdir. Burjua islahatlarını imperatorun adından onun müşavirləri həyata keçirirdi. İlk növbədə, yarımfeodal knyazlıqlar ləğv edildi, ölkə ərazisi prefekturalara* bölündü.
★ | *Prefektura Yaponiyada inzibati ərazi bölgüsüdür.
Samuray dəstələri ləğv edilərək müasir ordu quruldu. Avropa nümunəsində ilk nazirliklər, orta və ali təhsil ocaqları yaradıldı. Ali və orta təhsilin inkişafına xüsusi diqqət yetirildi. Uşaqlar 6 yaşından etibarən 4 illik məcburi təhsilə cəlb edildi. İlk qadın pedaqoji məktəbi açıldı. Vahid pul sistemi tətbiq edildi. Dövlətin xəzinəyə məxsus sənaye müəssisələri ayrı-ayrı sahibkarlara satıldı. Bu tədbirlər sahibkarlığın və bazar iqtisadiyyatının inkişafına şərait yaratdı. 1889-cu ildə qəbul edilmiş Konstitusiyaya görə qanunverici və icraedici hakimiyyətə malik olan imperator müqəddəs və toxunulmaz elan edildi. Vətəndaşlara mülkiyyət, vicdan, söz, mətbuat və toplaşmaq azadlığı verildi. |  | Uzaq Şərqdə yapon imperializmi Yaponiya iqtisadi inkişaf strategiyasını müəyyən edəndən sonra ərazisini genişləndirmək üçün işğalçı müharibələrə başladı. Koreya uğrunda müharibədə (1894-1895) Çini məğlub edən Yaponiya ondan böyük məbləğdə təzminat aldı. Yaponiya yeni silahlarla təchiz edilmiş müasir orduya malik idi. Susima dəniz döyüşündə Uzaq Şərqdə möhkəmlənmək uğrunda başlayan Rus-yapon müharibəsi (1904-1905) yapon donanmasının həlledici qələbəsi ilə başa çatdı. 1905-ci ildə ABŞ-nin Portsmut şəhərində imzalanmış sülh müqaviləsinə əsasən Yaponiya Cənubi Saxalinə sahib oldu, Cənubi Mancuriya və Koreyada şəriksiz ağalığını təmin etdi. Avropalıların çoxu rusların döyüş meydanında yaponları asanlıqla məğlub edəcəyinə inanırdı. Doğrusu, hərbi və iqtisadi güc baxımından rus-yapon müharibəsi Rusiyanın asanlıqla qalib gələ biləcəyi bir müharibə idi. Amma çar hakimiyyəti iki problemlə qarşı-qarşıya idi. Birincisi, Sibirdə az sayda hərbi güc saxlaması idi. Çünki trans-Sibir dəmir yolu Baykal gölü vasitəsilə daşınan yüklərin aparıldığı təkxətli dəmir yolu idi. İkincisi isə daha ciddi problem idi: II Nikolayın idarəçiliyə sadəlövh yanaşması və Rusiyada inqilabı sürətləndirən məclis seçkilərinin keçirilməsinə hazırlıq idi.