SSRİ-nin yaradılması 1921-cİ İlə kimi bolşeviklər keçmiş Rusiya imperiyası ərazisinin əksər hissəsində hakimiyyəti ələ keçirdi. Bundan əlavə, Qırmızı ordu hissələri Cənubi Qafqaz respublikalarını - Azərbaycan, Ermənistan və Gürcüstanı işğal edərək onları Sovet Sosialist Respublikasına çevirdi. 1922-ci ildə bu respublikalar Zaqafqaziya federativ dövlətində (ZSFSR) birləşdirildi. Sovet Rusiyasının (RSFSR) sosialist respublikalardan ibarət ittifaq dövləti yaratmaq planı 1922-ci İlin dekabrında çağırılan I Sovetlər qurultayında həyata keçdi. RSFSR, Ukrayna SSR, Belarusiya SSR və ZSFSR-dən ibarət Sovet Sosialist Respublikaları İttifaqı (SSRİ) yaradıldı. 1924-cü ildə SSRİ-nin İlk konstitusiyası qəbul olundu. SSRİ-nin ilk rəhbəri V.Lenin vəfat etdikdən sonra onu İ.Stalin əvəz etdi (1924-1953). Ölkədə bütün hakimiyyət bolşevil: (kommunist) partiyasına məxsus idi. SSRİ-nin təşkil olunması hansı zərurətdən irəli gəlirdi? Dnepr SES-in tikintisi |  | Sosialist yenidənqurmaları 1920-ci illərin ikinci yarısı - 1930-cu illərdə SSRİ-də ölkənin sosialistcəsinə yenidənqurulması siyasəti həyata keçirildi. Sənayeləşdirmə xətti bu sahədə ilk addım oldu. Əvvəlki sənaye sahələrinin bərpa edilməsi, beşillik planların tətbiq olunması, yeni fabrik və zavodların istifadəyə verilməsi nəticəsində SSRİ güclü sənaye ölkəsinə çevrildi. Sosializm quruculuğunun ən faciəli tədbiri kənd təsərrüfatının kollektivləşdirilməsi oldu. Buna görə fərdi kəndli təsərrüfatları ləğv olunaraq kolxoz* və sovxozlarda* birləşdirilməli idi. Böyük narazılıqla qarşılanan bu siyasət qolçomaqların ləğvinə yönəlmişdi. Etiraz edənlər həbs düşərgələrinə salınır və ya sürgünə göndərilirdi. Kollektivləşmə nəticəsində kəndlilər cəmiyyətin hüquqsuz bir təbəqəsi oldular. 1932-ci ildə ölkə əhalisinə pasport verilməsi zamanı kəndlilər nəzərə alınmadı. Pasportu olmayan kəndli yaşayış yerini tərk edə bilməzdi.
★ | Kolxoz kollektiv təsərrüfatdır.
★ | Sovxoz sovet təsərrüfatıdır.
Kolxozçu kəndli ilə çar Rusiyası dövrünün təhkimli kəndlisini müqayisə edin və oxşar cəhətlərini müəyyənləşdirin.