hüququna malikdirlər. Səhmdarlar istədiyi vaxtda səhmləri sata və ya başqasına dəyişə bilirlər. ABŞ-damövcud olan müəssisələrin 70%-ə qədəri fərdi, 10%-i şərikli, 20%-i isə səhmdar cəmiyyətlərə məxsusdur. Dövlət bölməsinin xüsusi çəkisi isə cəmi 1%-dir.

Bazar iqtisadiyyatının inkişafı ilə əlaqədar yeni bir mülkiyyət forması meydana gəlmişdir. Bu, bələdiyyə mülkiyyətidir. Bu mülkiyyət forması müəyyən ərazi daxilində olan təsərrüfat və sosial-məişət təyinatlı obyektləri, özəlləşdirilməmiş mənzilləri, xüsusi mülkiyyətə verilməyən torpaqları və s.-ni əhatə edir. Bələdiyyə idarələrinin maliyyə mənbəyi torpaq, əmlak vergisi, yerləşdirilən reklamlar, avtomobil dayanacaqlarından əldə edilən gəlirlərdir. Bələdiyyələrin işi onlara aid ərazilərdə ekoloji tarazlığı qorumaq, yolların çəkilməsi və təmiri, yaşıllaşdırma və abadlıq işləri, su borularının təmiri və təmizlənməsi, müxtəlif bayram tədbirlərinin keçirilməsi və s.-dən ibarətdir. Bələdiyyə mülkiyyətinin idarə olunması əhali arasında seçkilərin nəticəsi əsasında seçilmiş bələdiyyə orqanı vasitəsilə həyata keçirilir. Bələdiyyə orqanında icma, qadınlar şurası və s. qruplar ola bilər. Hazırda Azərbaycan Respublikası ərazisində 1607 bələdiyyə fəaliyyət göstərir.

Sxem üzrə iş

##### Müzakirə edin:

1. Bələdiyyə orqanları hansı mənbələrdən maliyyələşir?
2. Bələdiyyə orqanları hansı işləri yerinə yetirməlidir?
3. Yaşadığınız yerdə bələdiyyələrin fəaliyyəti ilə tanış olmaq üçün suallar tərtib edin.
4. Bələdiyyənin işini yaxşılaşdırmaq üçün təkliflər hazırlayın.

Mülkiyyətin növlərindən biri də dövlət mülkiyyətidir. Hər bir dövlət müəyyən əmlaka malikdir. Bəzi ölkələrdə dövlət əmlakının payı 80-90%-ə çatır. Lakin inkişaf etmiş ölkələrin əksəriyyətində bu rəqəm 10%-dən 50%-ə qədərdir.

Azərbaycan Respublikası ərazisi hüdudlarında torpaq, yerin təki, daxili sular və ərazi sulan, bitki və heyvanlar aləmi, hava hövzəsi dövlətin müstəsna mülkiyyətidir.