2

####

#### E v d ə i ş

- #### Mövzulardan birini seçib təqdimata hazırlaşın.

  1. Əsərdəki hansı epizodu unuda bilmirəm?
  2. Hekayədə müəllifin mövqeyini necə başa düşdüm?

#### III dərs

#### T ə h l i l ü z r ə i ş

#### • Əsərin təhlilinə hazırlaşın.

1. Mətni oxuyun. Tapşırıqları yerinə yetirərkən ordakı fikirlərdən faydalanın.

Bir insan və yazıçı kimi İsmayıl Şıxlını ömrü boyu yüksək ideallar: xeyirxahlıq, düzlük və doğruçuluq, milli-mənəvi dəyərlərimizin qorunub saxlanması kimi məsələlər düşündürmüş, çoxcəhətli fəaliyyətinin əsasını təşkil etmişdir. Onun mərdlik və namərdlik, xeyirxahlıq və bədxahlıq anlayışlarına münasibəti “Namərd gülləsi” hekayəsində ayrı-ayrı insan talelərinin təsvirində öz dolğun ifadəsini tapmışdır. Əsərdəki obrazların xarakterini, həyata baxışını mükəmməl öyrənməklə yazıçını düşündürən problemi, əsərin ideyasını anlamaq və dəyərləndirmək mümkündür. Bu, obrazların ustalıqla, orijinal bədii vasitələrlə yaradılmasından irəli gəlir. Əsərin üzərində müşahidələrinizi davam etdirin, obrazların hər birinin nitqinə, davranış və əməllərinə, düşüncə aləminə bir daha dərindən nəzər salın. Müəllifin obrazlara, eləcə də obrazların bir-birinə münasibətini aydınlaşdırmağa çalışın.

Dilimizin incəliklərindən yazıçının necə bəhrələndiyinə, üslubundakı özünəməxsusluğa, bədii təsvir, ifadə vasitələrinin orijinallığına diqqət yetirin, bütün bunları nümunələr əsasında aydınlaşdırmağa səy edin.

#### Araşdırın • Fikirləşin • Cavab verin

2. Sizcə, yazıçının diqqətə çatdırmaq istədiyi başlıca problem nədir? Bu problemin həllini o, nədə görür?

Əsərdə qaldırılan başlıca problem | Yazıçı problemin həllini nədə görür? | Siz necə düşünürsünüz?

3. Niftalı koxa obrazını səciyyələndirin. Müvafiq cədvəldən istifadə edin.
4. Qaçaq Kərəm obrazını səciyyələndirin. Cədvəldən istifadə edin.

Qaçaq Kərəm obrazı
Xarakterindəki başlıca cəhətlər | Düşüncələri | Yazıçının ona münasibəti | Digər obrazların ona münasibəti

5. Əsərdəki başlıca konflikti müəyyənləşdirin. Onu həyati, təbii hesab etmək olarmı? Fikrinizi əsaslandırın.
6. Hekayənin süjet və kompozisiya xüsusiyyətlərini aydınlaşdırın. Fikrinizi nümunələrlə əsaslandırın.
7. Bədii təsvir və ifadə vasitələrindən istifadə etməklə yazıçı nəyə nail olmuşdur? Cədvəldən istifadə edin.

Bədii təsvir və ifadə vasitələrinin işləndiyi cümlələr | Fikrin təsir gücünün artmasında təsvir və ifadə vasitələrinin rolu

8. Əsərdəki başlıca fikir - ideya nədir? Bu ideya əsərdə hansı məqamlarda daha qabarıq ifadə olunub? Cədvəldən istifadə edin.

Əsərin əsas ideyası nədir? | İdeyanın aydınlaşdırılmasında əhəmiyyətli olan cümlə, təsvir və epizodlar

####

#### E v d ə i ş

- #### Mövzulardan birini seçib işləyin.

1. “Hekayə oxuduğum əsərlərdən hansını mənə xatırlatdı?” mövzusunda müqayisə xarakterli inşa yazın.
2. “Hekayədəki obrazlara münasibətim” mövzusunda müqayisə xarakterli esse yazın.