3-cü fəsil |

1 | a |  | Lüğətdən istifadə edərək aşağıdakı sözlərin mənasını araşdırın və onlar arasındakı məna fərqini müəyyən edin. • dar ağacı – dorağacı • kampaniya – kompaniya

| b |  | 5-ci sinifdə öyrəndiyiniz “İlanın zəhləsi yarpızdan gedər, o da gəlib yuvasının ağzında bitər” məsəlini xatırlayın. Bu məsəldəki yanlışlığı sübut etmək üçün hansı sözün etimologiyasını araşdırmaq lazım gəldi? |  | Xatırla Etimologiya – hər hansı sözün mənşəyi, kökü; dilçilikdə sözlərin mənşəyini öyrənən sahə.

Barbarlar və vandallar Bəzən insanlar yazılışı və ya mənası yaxın olan sözləri səhv salırlar. Bu, əcnəbi sözlərdən istifadə zamanı daha çox özünü göstərir. “Barbar” və “vandal” da belə sözlərdəndir. Bir çox lüğətlərdə hər iki söz eyni cür izah olunur: vəhşi, mədəniyyətsiz. Lakin bu sözlərin məna çaları arasında fərq var. Onları fərqləndirməyin ən asan yolu bu sözlərin mənşəyini araşdırmaqdır. Qədim yunanlar xarici dildə danışanların dilini anlamırdılar, |

onların nitqini mənasız söz yığını hesab edirdilər: “bar-bar-bar”. Ona görə də onlar əcnəbiləri “barbaroi” adlandırırdılar. “Barbar” sözü də mənşəyini buradan götürür. İlk vaxtlar bu söz mənfi məna daşımırdı. Sadəcə, “əcnəbi, yadelli” demək idi. O dövrdə yunanlar daha çox | Söz boğçası • kəsb etmək • nadan • donanma • qənimət

Suriya, Misir və Babildən gələn insanlarla təmasda olurdular. Onlar yunanlar üçün barbar idilər, amma bu heç də onların mədəniyyətdən uzaq olması anlamına gəlmirdi.

Miladdan əvvəl IV əsrdən başlayaraq yunanlar bir çox əraziləri zəbt etdilər. Onlar əsarət altına saldıqları xalqlara yuxarıdan aşağı baxırdılar. Elm, ədəbiyyat və mədəniyyətin inkişaf səviyyəsinə görə özlərini həmin xalqlardan qat-qat üstün sayırdılar. Onlar yunan dilində danışmayanları – “barbarlar”ı ikincidərəcəli adamlar hesab edirdilər.

Miladdan əvvəl II əsrdə Yunanıstan Romadan asılı vəziyyətə düşdü. Yunanlar romalıların dilinə – latın dilinə də hörmətlə yanaşmağa məcbur oldular. Onlar artıq yalnız yunan deyil, həm də latın dilində danışa bilməyənləri “barbar” hesab edirdilər.