Qədim yunan alimi Evklid sadə ədədlərin sonsuz sayda olduğunu isbat
etmişdir.
Həmin dövrdə yaşamış yunan riyaziyyatçısı Eratosfen (e.ə. 276–194) isə
sadə ədədlərin tapılması üçün maraqlı üsul təklif etmişdir. “Eratosfen ələyi”
adlanan bu üsula əsasən əvvəlcə 1-dən müəyyən ədədə qədər bütün natural
ədədlər yazılır. 1 nə sadə, nə də mürəkkəb ədəd olduğu üçün üstündən
xətt çəkilir. İlk sadə ədədi, yəni 2 ədədini saxlamaqla 2-yə bölünən bütün
ədədlərin üstündən xətt çəkilir. Növbəti sadə ədəd, yəni 3 ədədi saxlanır və
3-ə bölünən bütün ədədlərin üstündən xətt çəkilir. Proses növbəti ədədlər
üçün də davam etdirilir. Beləliklə, mürəkkəb ədədlərin üstündən xətt çəkildikdən
sonra ancaq sadə ədədlər qalır.
2
"Eratosfen ələyi"ndən istifadə edərək 100-ə qədər bütün sadə ədədləri tapın.
3
Hər boş xanaya uyğun üç sadə ədədi müəyyən edin.
< 12
< 25
5 < < 17
11 < ≤ 23
8 < ≤ 19
31 ≤ < 50
4
Bölünmə əlamətlərindən istifadə etməklə verilən ədədlərin mürəkkəb ədəd olduğunu əsaslandırın.
117
242
363
801
1105
3441
9027
5
Ədədləri iki sadə ədədin cəmi şəklində yazın.
8 = +
12 = +
18 = +
10 = +
15 = +
6
Ədədləri iki sadə ədədin cəmi şəklində yazın.
69 = ·
77 = ·
85 = ·
121 = ·
143 = ·
7
Nümunələr göstərməklə fikirlərin doğru və ya yanlış olduğunu müəyyən edin.
a) Hər bir cüt ədəd mürəkkəb ədəddir.
b) Hər bir tək ədəd sadə ədəddir.
c) Sadə ədədlərin hasili mürəkkəb ədəddir.
d) İki sadə ədədin cəmi mürəkkəb ədəddir.