Gündəlik həyatımızda 10-luq say sistemindən istifadə edirik. Onluq say sistemində ədədlər 10 rəqəmin (0, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9) köməyi ilə göstərilir. Ancaq ayrı-ayrı dövrlərdə insanlar müxtəlif say sistemlərindən istifadə etmişlər. Kompüteri yaradarkən ixtiraçılar 2-lik say sisteminə üstünlük vermişlər. İkilik say sistemində iki rəqəmdən – 0 və 1-dən istifadə | AÇAR SÖZLƏR Onluq say sistemi İkilik say sistemi Bit (ikilik rəqəm)

olunur. Bu rəqəmlərə ikilik rəqəm və ya bit (ingiliscə binary digit – ikilik rəqəm) deyilir.
Niyə kompüterdə 2-lik say sistemindən istifadə olunur? İnsanlar üçün rahat olan 10-luq say sistemini kompüterlərə də tətbiq etmək olmazdımı? Əlbəttə, olardı! Sadəcə, iki rəqəmi (0 və 1-i) on rəqəmlə müqayisədə texniki baxımdan gerçəkləşdirmək daha asandır: 1 – siqnal var, 0 – siqnal yoxdur.
Riyaziyyatdan məlumdur ki, onluq say sistemində 9-dan sonrakı ədədi göstərmək üçün yeni mərtəbə (onluqlar) daxil edilir, təkliklər sıfırlanır və say yenidən başlanır. 19-dan sonra onluqlar 1 vahid artırılır, təkliklər yenidən sıfırlanır. Beləcə, davam edilir. Onluqlar və təkliklər hər ikisi 9-a çatdıqdan sonra üçüncü mərtəbə – yüzlüklər yaranır. İkilik say sistemində də belədir. Burada ən böyük rəqəm 1 olduğundan mərtəbə ən böyük qiymətinə (yəni 1-ə) çatdıqda yeni mərtəbə yaranır, əvvəlki mərtəbə isə sıfırlanır.

Bu qaydadan istifadə etsək, ikilik say sistemində ədədlərin bu şəkildə olacağını görərik. Göründüyü kimi, ikilik say sistemində ədədlər böyüdükcə onların uzunluğu sürətlə artır. |
0 1 10 11 100 101 110 111 1000 ... 100010 |  | sıfır bir iki üç dörd beş altı yeddi səkkiz ... otuz dörd