Mənbələr

Yer üzərində yaşamış insanların həyat tərzləri ilə bağlı tarixdə müxtəlif izlər vardır. Keçmişə aid olan maddi mənbələr (əşyalar), yazılı qaynaqlar tarixi öyrənməyə imkan verir. Maddi mənbələr, əsasən, yaşayış yerlərindən və qəbir abidələrindən əldə edilir. Maddi mənbələr əsasında insanların həyatını öyrənən elm arxeologiya (yunanca "arxayos" - qədim, "loqos" - elm deməkdir) adlanır. Daş, saxsı, metal üzərindəki qədim yazıları epiqrafika (yunanca "epiqraf" -yazı sözündəndir) elmi öyrənir. Tarixdə ən qədim yazılı mənbə e.ə. IV minilliyin ikinci yarısına aiddir. Hadisələrin ardıcıl öyrənilməsi mühüm əhəmiyyət kəsb edir. Tarixdə baş vermiş hadisələri ardıcıllıqla öyrənən elmə xronologiya (yunanca "xronos" - zaman sözündəndir) deyilir. Yaxın keçmişin tarixi isə audiovizual və rəqəmsal mənbələr əsasında da öyrənilir. |  |
| Tarixi öyrənmək baxımından mənbələrin nə kimi əhəmiyyəti vardır?
Arxeoloqlar qazıntıda

Misir sərdabəsindən tapıntı Qədimdə vaxtın hesablanması Qədim əkinçilər vaxtı bir məhsul yığımından o biri məhsul yığımınadək keçən müddətə görə hesablayırdılar. Beləliklə, vaxtı illərə görə hesablamaq qaydası yarandı. Əlamətdar hadisənin baş verdiyi ili birinci il adlandırırdılar. Məs., romalılar vaxtı Roma şəhərinin salınmasından, yunanlar isə ilk olimpiya oyunlarının keçirildiyi ildən hesablayırdılar. Müxtəlif ölkələrdə ayrı-ayrı hadisələrə görə ilin hesablanması vahid təqvimin yaradılmasını zəruri etdi. |  | Qayaüstü təsvir
| Sizcə, vaxtın hesablanması nə üçün vacib idi?