BÖLMƏ 4 | Hava şəraiti |

|  | Havadakı rütubətin 0°C-dən yuxarı temperatur şəraitində soyuq səthlə təması nəticəsində şeh yaranır. Şeh, əsasən, yaz və yay aylarında sübh vaxtı müşahidə edilir. Havadakı rütubətin 0°C-dən aşağı temperatur şəraitində olan soyuq səthlə təması nəticəsində isə qırov yaranır. Qırov daha çox payız və qış aylarında müşahidə olunur. Şeh və qırov buludsuz hava şəraitində formalaşır.
Yağıntının şaquli paylanması |  | Yağıntıların miqdarı hər yerdə eyni deyil. Dağın ətəyindən hündürlüyə doğru yağıntıların miqdarı dəyişir. Bu, yağıntının hündürlükdən asılı olaraq şaquli paylanmasıdır. Okean və dənizlər üzərindən əsən küləklər dağlıq relyefə doğru hərəkət edir. Rütubətli hava dağın küləkdöyən yamacından üzüyuxarı qalxdıqca soyuyur və doyma həddinə çatır. Nəticədə yağışlar, əsasən, dağın hündür hissələrində yağır. Daha sonra rütubətini itirən quru hava dağı aşaraq digər yamacla üzüaşağı hərəkət edir. Yamacla aşağı enən hava genişlənərək qızır və rütubətini itirir. Nəticədə dağdan enən isti və quru külək əmələ gəlir.

Beləliklə, temperatur kimi yağıntıların miqdarı və mövsümə görə dəyişməsi də məkanda iqlimi fərqləndirən əsas komponentlərdir. Yağıntılar Yer səthində meşə, səhra, çöl və s. zonaların yaranmasına, təbiətin rəngarəng görünüşünə səbəb olur.

5 | Azər qış vaxtı isti evdə pəncərədən bayıra baxmaq istədi, lakin həyəti görə bilmədi. Bunun səbəbi nədir? Sizcə, Azərin qarşılaşdığı bu hal təbiətdəki hansı prosesə uyğun gəlir?
6 | Şəkil D-də verilən şeh və qırovu yaranmasına görə fərqləndirin.
7 | E şəklinə əsasən sualları cavablandırın. a) Yağıntının şaquli paylanmasını rəqəmlər üzrə izah edin. b) Dağın yamaclarının fərqli mənzərəsinin səbəbi nə ola bilər? İzah edin.