I hissə |  |

hidrogen rabitələri olduğundan su yüksək donma temperaturuna malikdir. 0°C ilə 100°C arasında maye halında olan su canlıların yaşaması üçün əlverişli yaşayış mühitini təmin edir. Donmuş suyun – buzun sıxlığı maye suyun sıxlığından az olduğu üçün o, suyun səthində ayırıcı qat (istilik izolyasiya təbəqəsi) yaradır ki, bu da qatın altındakı suyun qalan hissəsinin donmasını ləngidir və buzun altında canlıların donmasının qarşısı alınır.

• DÜŞÜN • MÜZAKİRƏ ET • PAYLAŞ | Donmuş suyun, yəni buzun su molekulları arasında hidrogen rabitələri sabitdir. Nə üçün? |

Xörək duzu suda həll olarkən Na+ və Cl– ionları ətrafında istiqamətlənmiş su molekul qrupları əmələ gətirir. Molekulundakı polyar qruplar (məsələn: –OH) və su molekulları arasında yaranan hidrogen rabitəsi sayəsində şəkər suda həll olur. ▲ Su həlledici kimi | Bitki yarpaqları tərəfindən suyun buxarlandırılması Günəş işığında yarpaq toxumalarını həddindən artıq qızmaqdan qoruyur. İnsan orqanizmi tərləmə vasitəsilə istiliyin xaricə verilməsini tənzimləyir və bədən temperaturunun sabit saxlanılmasını təmin edir. Həlledici olan su molekulları həll olan molekulları əhatə edir və onları məhlulda saxlayır. Həll olan maddənin molekulları daha asan reaksiyaya daxil olaraq mübadilə proseslərində iştirak edir. Çünki su molekulları polyardır və polyar molekullu hər hansı digər maddələr də suda asan həll olur. Karboksil (–COOH-) və ya amin qrupları kimi ionlaşmış qrupları olan karbonlu birləşmələr suyun hidroksil (–OH) qrupları ilə hidrogen rabitələri əmələ gətirərək asanlıqla suda həll olunur. Natrium xlorid (NaCl) kimi birləşmələr suya müsbət və ya mənfi yüklü ionlar buraxır. Bu ionların ətrafında isə su molekulu qruplar əmələ gətirir. Suyun xüsusi istilik tutumu və həlledicilik qabiliyyəti canlı orqanizmlərdə vacib bioloji proseslərin və həyat üçün vacib olan kimyəvi reaksiyaların normal şəkildə hüceyrə daxilində baş verməsini və molekulların sitoplazmada həll olunmasını təmin edir. Su həm də maddələrin daşınmasında əhəmiyyətli vasitədir. İnsan və heyvan orqanizmlərinin daxili maye mühitinin (qan plazması, limfa və toxuma mayesi) tərkibindəki suyun hesabına hüceyrələrə qidalı maddələr çatdırılır və parçalanma məhsulları hüceyrədən kənarlaşdırılır. Toxumlu bitkilərin oduncaq borularında suyun yarpağa doğru hərəkəti suyun polyarlığı ilə əlaqədardır.