II hissə |  |

| maltaza fermentlərindən ibarətdir. Amilaza və maltaza fermentləri vasitəsilə mürəkkəb karbohidratlar sadə birləşmələrə qədər parçalanır. Lizosim fermenti isə ağızda olan mikrobları zərərsizləşdirir, ağız boşluğunun selikli qişasında yaraların sağalmasını sürətləndirir.

Fəaliyyət Mədə şirəsinin zülallara təsiri Ləvazimat: aptekdən alınmış mədə şirəsi, içərisində bişmiş toyuq yumurtasının ağı olan 4 sınaq şüşəsi. |
İşin gedişi: 1. İçərisində bişmiş toyuq yumurtasının ağı olan sınaq şüşələrinin ikisinə mədə şirəsi (a), digər ikisinə su (b) əlavə edin. 2. İçərisində bişmiş toyuq yumurtasının ağı olan sınaq şüşələrinin ikisini (birində mədə şirəsi, digərində su olan) ovucunuzda saxlayaraq isindirin. 3. 5 dəqiqədən sonra hər 2 sınaq şüşəsinin içindəkiləri müqayisə edin. Müzakirə edin: 1. Nə müşahidə etdiniz? 2. Nə üçün sınaq şüşələrini ovucunuzda isitdiniz? |

| Mədədə həzm Mədənin daxili qatını əmələ gətirən selikli qişadakı vəzilər həzm fermentləri – pepsin, ximozin, lipaza ifraz edir. Pepsin fermenti zülalları, lipaza – süd yağlarını, ximozin isə süd zülallarını parçalayır. Mədə vəzilərinin ifraz etdiyi şirənin tərkibində xlorid turşusu (HCl) olur, həzm prosesi isə 36-37°C temperaturda gedir. HCl turşusu turş mühit yaradaraq mədə fermentlərini fəallaşdırır, mədənin hərəki fəaliyyətinə səbəb olur və xəstəliktörədən mikrobları məhv edir. Bəzi vəzilərin ifraz etdiyi selik isə mədənin divarlarını turşunun təsirindən və qidanın tərkibində olan qıcıqlandırıcı maddələrdən də qoruyur. Mədə divarındakı əzələlərin yığılıb-boşalması sayəsində mədə şirəsi ilə qarışan qida orqanizmin qəbul edə biləcəyi maye kütləyə çevrilir. Mədə əzələləri qidanın mədədən nazik bağırsağa keçməsinə də kömək edir. Gün ərzində 1,5-2 l mədə şirəsi ifraz oluna bilər. Bağırsaqlarda həzm Mədədə müəyyən qədər həzm olunmuş qida hissə-hissə həzm kanalının növbəti şöbəsinə – nazik bağırsağa ötürülür. Qida maddələrinin həzmi, onların qana və limfaya sorulması, əsasən, burada baş verir. Nazik bağırsağın ön şöbəsinə – onikibarmaq