İnsan sağlamlığı və ətraf mühit | 8

8.3 Sağlamlığa təsir edən amillər

Tibb elminin banisi Əbu Əli ibn Sina qeyd etmişdir ki, insanın sağlamlığına və xəstəliklərin yaranmasına təsir edən ən mühüm amillərdən biri onun mənəvi vəziyyəti, xüsusilə də tarazlı xarakteridir. Sağlamlıq insanın təkcə xəstə olmaması ilə ölçülmür, həm də onun fiziki, psixoloji və sosial rifahının qaydasında olması ilə müəyyən edilir. |  | • Sağlam həyat tərzinin əsası nədir? • İnsanın fiziki sağlamlığına və psixoloji vəziyyətinə zərər verən amillər hansılardır?

İnsanın yaşadığı tarixi dövr ərzində onun psixi (ruhi) və fiziki sağlamlığı birlikdə vəhdət təşkil edir. Psixi sağlamlıq insanın öz qabiliyyətini reallaşdıra bildiyi və adi həyat streslərinin öhdəsindən gəldiyi əmin-amanlıq vəziyyətidir. Stres, narahatlıq və depressiya psixi sağlamlığın ümumi problemləridir. Fiziki və psixi amillərin daimi təsiri səbəbindən insanın stressiz yaşaması mümkün deyil. Stres hissi insanların nəticə əldə etməyə çalışmalarına və ya daha çox motivasiya olunmalarına kömək göstərə biləcək təbii bir reaksiyadır. Məsələn, imtahanın bazar ertəsi günü keçiriləcəyi tələbədə stresə səbəb ola bilər, lakin bir tərəfdən də onu həftəsonu materialı təkrarlamağa həvəsləndirəcək. İnsan daima stres vəziyyətində olduqda başgicəllənmə, əsəbilik, unutqanlıq, diqqət pozğunluğu, depressiya, yuxusuzluq, iştahın itməsi kimi simptomlar üzə çıxır və bu, problemə çevrilir. Stresin orqanizmə təsirini azaltmaq üçün insanlar alkoqoldan, tütün məmulatlarından, narkotik |
Açar sözlər | alkoqol, nikotin, energetik içkilər, miokard infarktı, qastrit, sirroz