II hissə
Öyrəndiklərinizi tətbiq edin
Şəkildə dördtaktlı mühərrikin silindrinin kəsiyi təsvir edilmişdir. Təsviri diqqətlə nəzərdən keçirib aşağıdakı sualları cavablandırın.
1 2 3 4
Sual 1. Sorma və xaricetmə taktları uyğun olaraq hansı rəqəmlə işarə edilmişdir?
Sual 2. Sıxılma və işgörmə taktları uyğun olaraq hansı rəqəmlə işarə olunmuşdur?
Sual 3. Bu mühərrikdə qızdırıcı, işçi cisim və soyuducu nədir?
Öyrəndiklərinizi yoxlayın
1. Daxiliyanma mühərrikinin silindrindəki qazın daxili enerjisi nə vaxt daha böyük olur:
a) işgörmə taktının başlanğıcında, yoxsa sonunda;
b) sorma taktının sonunda, yoxsa sıxılma taktının sonunda? Cavabınızı əsaslandırın.
2. Daxiliyanma mühərrikinin işgörmə taktında qazın temperaturu necə dəyişir: temperatur yüksəlir, yoxsa alçalır? Cavabınızı əsaslandırın.
3. Traktorun mühərriki 15MC faydalı iş gördü. Bu prosesə o, kütləsi 1,5 kq olan yanacaq sərf etdi. Yanacağın xüsusi yanma istiliyinin 42
MC
kq
olduğunu bilərək traktorun mühərrikinin FİƏ-ni təyin edin.

Verilir | Həlli
Af = 15MC = 15 · 106 C; m = 1,5 kq; q = 42 MC kq = 42 · 106 C kq . η – ?
η = Af mq · 100%
Hesablanması
η = 15 · 106C 1,5kq · 42 · 10 6 C kq · 100% = 23,81%

4. Ekskavator mühərrikinin FİƏ-si 28%-dir. O gördüyü iş prosesində 5,6 kq yanacaq yandırdı. Yanacağın xüsusi yanma istiliyinin 42
MC
kq
olduğunu bilərək ekskavatorun mühərrikinin gördüyü faydalı işi hesablayın.