Kimyəvi reaksiyaların təsnifatı
3
Təcrübələrdə birləşmə, parçalanma, əvəzetmə və mübadilə reaksiyalarını necə fərqləndirə bilərik?
Ləvazimat: Cu(OH)2, CuSO4, BaCl2 , Na2SO4, mismar, mis lövhə, sınaq şüşələri, pinset, spirt lampası.
Təlimat:
Addım 1. Sınaq şüşəsinə göy rəngli Cu(OH)2 tökün. Sonra sınaq şüşəsini spirt lampasının alovunda qızdırın. Bu zaman qara rəngli CuO və su buxarı əmələ gəlir.
Addım 2. Sınaq şüşəsinə bir qədər CuSO4 məhlulu tökün və məhlulun rənginə diqqət edin. Sonra sınaq şüşəsinə dəmir mismar salıb məhlulun rənginə və mismarın səthinə diqqət edin.
Addım 3. BaCl2 və Na2SO4 məhlullarını qarışdırın. Məhlulda NaCl əmələ gəlir və ağ rəngli BaSO4 çöküntüsü sınaq şüşəsinin dibinə çökür.
Addım 4. Pinsetlə mis lövhəni götürün və spirt lampasının alovunda saxlayın. Bu zaman qara rəngli nazik CuO təbəqəsi əmələ gəlir.

#### Müzakirə edin:
• Reaksiyaların
tənliklərini yazın və
tipini müəyyən edin.
• Öyrəndiyiniz başqa
hansı reaksiyaları
birləşmə, parçalanma,
əvəzetmə və mübadilə
reaksiyaları kimi təsnif
edə bilərsiniz?

Öyrəndiklərinizi tətbiq edin
Maddələr arasında hansı tip reaksiya baş verər?
a. Maqnezium və alüminium xlorid
b. Kalsium hidroksid və alüminium xlorid
Baş verən reaksiyaların tənliklərini tərtib edin və əmsallaşdırın.
Öyrəndiklərinizi yoxlayın
1. Hansı reaksiyalarda yalnız bir
mürəkkəb maddə alınır?
A) birləşmə
B) parçalanma
C) əvəzetmə
D) mübadilə
2. Uyğunluğu müəyyən edin.
1. Əvəzetmə
2. Birləşmə
3. Mübadilə
4. Parçalanma
a.
b.
c.
d.
3. Reaksiyaların tənliklərini dəftərinizə köçürün və növünü yazın.
a. 2H2 + O2 → 2H2O
b. CuO + H2 → Cu + H2O
c. NaOH + HCl → NaCl + H2O
d. CaCO3 → CaO+ CO2
e. S + O2 → SO2