II hissə
Bilir-
siniz-
mi?
Bəzi istehsal sahələrində (məsələn, un dəyirmanlarında, quru süd istehsal edən zavodlarda, kömür mədənlərində) havada toz şəklində çoxlu miqdarda məhsul olur. Bu maddələr çox kiçik bir qığılcımdan sürətlə yanır. Bəzən bu, böyük partlayışa da səbəb olur. Belə hadisələrdən biri də İngiltərənin paytaxtı London şəhərində un istehsal edən fabriklərin birində baş vermiş və çox sayda insanın ölümü ilə nəticələnmişdir.
Öyrəndiklərinizi tətbiq edin
1. Müxtəlif temperaturlarda maqneziumun xlorid turşusu ilə reaksiyaları aparılmışdır. Reaksiyaların sürətlərini müqayisə edin. Cavabınızı əsaslandırın.
I təcrübə
25°C, duru HCl
II təcrübə
50°C, duru HCl
III təcrübə
25°C, duru HCl
2. Qapalı qabda baş verən CaO(bərk) + CO2(qaz) → CaCO3(bərk) reaksiyasının sürətini necə artırmaq olar? Cavabınızı əsaslandırın.
I. CaO-nu toz halına salmaqla
II. Temperaturu azaltmaqla
III. CO2 qazının qatılığını artırmaqla
IV. CaCO3-ü toz halına salmaqla
Öyrəndiklərinizi yoxlayın
1. Böyük odun parçası, yoxsa kiçik odun hissələri sobada daha yaxşı yanar? Nə üçün?
2. Təbaşirin xlorid turşusu ilə reaksiyasını daha sürətlə aparmaq üçün hansı reagentlər götürülməlidir? Cavabınızı əsaslandırın.
1. Təbaşir parçası
2. Təbaşir tozu
3. İsti duru xlorid turşusu
4. Soyuq duru xlorid turşusu
5. İsti qatı xlorid turşusu
6. Soyuq qatı xlorid turşusu
3. Eyni şəraitdə 2 qram maqnezium parçasının və 2 qram maqnezium tozunun xlorid turşusu ilə reaksiyası aparılır. Hansı halda reaksiya daha sürətlə baş verər? Cavabınızı əsaslandırın.