II hissə
Turşular və əsaslar oksidlərin su ilə reaksiyasından da alına bilir. Tullantı qazların tərkibində olan bəzi oksidlərin yağış suyu ilə reaksiyasından “turşu yağışları”nın alınması sizə məlumdur. Qeyri-metal oksidlərinin əksəriyyəti su ilə reaksiyaya daxil olub turşu əmələ gətirir. SiO2, N2O, NO, CO isə su ilə reaksiyaya daxil olmur.
SO3 + H2O → H2SO4
SO2 + H2O → H2SO3
CO2 + H2O → H2CO3
N2O5 + H2O → 2HNO3
N2O3 + H2O → 2HNO2
P2O5 + 3H2O 2H3PO4
Metal oksidlərindən Li2O, Na2O, K2O, Rb2O, Cs2O, CaO, SrO və BaO su ilə reaksiyaya daxil olub əsaslar əmələ gətirir, Al2O3, CuO, FeO, Fe2O3, ZnO və s. isə su ilə reaksiyaya daxil olmur.
Na2O + H2O → 2NaOH
K2O + H2O → 2KOH
Li2O + H2O → 2LiOH
CaO + H2O → Ca(OH)2
BaO + H2O → Ba(OH)2
SrO + H2O → Sr(OH)2
•DÜŞÜN
•MÜZAKİRƏ ET
•PAYLAŞ
Stəkana distillə suyu tökülür və bu suya elektrik keçiriciliyini yoxlamaq üçün istifadə olunan cihazın elektrodları daxil edilir. Bu sudan CO2 qazı keçirilir və lampaya diqqət olunur. Sonra eyni təcrübə SO2, N2O və NO qazları ilə aparılır. Sizcə, bu təcrübələrdə nə müşahidə olunur? Təcrübələrdə alınan nəticələri necə izah edərsiniz?
Öyrəndiklərinizi tətbiq edin
1. SiO2 su ilə reaksiyaya daxil olsaydı, təbiətdə nə dəyişiklik baş verərdi?
2. NO2-nin su ilə reaksiyasından eyni zamanda N2O3 və N2O5 oksidlərinin su ilə reaksiya məhsulları olan turşular əmələ gəlir. Bu reaksiyanın tənliyini yazın və əmsallaşdırın.
Öyrəndiklərinizi yoxlayın
1. Aşağıdakı oksidlərdən hansılar su ilə reaksiyaya daxil olur? Baş verən reaksiyaların tənliyini tərtib edin.
a. K2O b. CuO c. Fe2O3 d. BaO
2. Turşuları və onları əmələ gətirən oksidləri uyğunlaşdırın. Oksidlərin su ilə reaksiya tənliklərini tərtib edin.
1. H2SO3
2. HNO3
3. HNO2
4. H2SO4
a. SO3
b. SO2
c. N2O3
d. N2O5