### 10. Hidravlik sistem dövrəsinin işlədilməsi I

İşin məqsədi: Bu modulu bitirdikdən sonra tələbə:

1. Hidravlik sistemə dair 3-dən artıq yanaşmanın izahını verəcək;
2. Hidravlik sistemi işlətməyi bacaracaq.

Təcrübə materialları:

1. Kabel;
2. Hidravlik yanacaq.

Avadanlıq və alətlər:

1. Yardımçı klapan;
2. 2 portlu 2 pozisiyalı klapan;
3. Stop kalapanı;
4. Hidravlik nasos vahidi;
5. Axının səviyyə sayğacı;
6. Tənzimləyici ölçən;
7. Söndürmə klapanı;
8. İş lövhəsi.

Mövzu ilə əlaqəli biliklər

1. Hidravlik nasos

(1) | Hidravlik nasosun təsnifatı. Hidravlik nasos mexaniki enerjini hidravlik enerjiyə çevirir. Mexanik enerji, elektrik mühərriki kimi əsas hərəkət hissəsi ilə nasosa çatdırılır. Hidravlik nasoslar təzyiq enerjisini mayeyə ötürdüyünə görə nasoslarda adətən yüksək təzyiq istifadə olunur. Ayrıca mayelərin yüksək müqaviməti səbəbindən, bir çox tətbiqlərdə müsbət yerdəyişmə nasosları istifadə olunur. Aşağı təzyiqli yüksək həcmli məqsədlərə uyğun olan turbo nasosları nadir hallarda istifadə olunur. Hidravlik nasoslar axın dərəcəsinə görə qruplaşdırıla bilər. Sabit yerdəyişmə nasosları hər dövrü çün sabit miqdarda maye axını təmin edərkən, dinamik nasoslar hər dövr üçün sıx axının dəyişən miqdarını təqdim edə bilər. Ayrıca xüsusi vint tipli nasoslar da istifadə edilə bilər. Vint tipli nasoslar iki və ya üç vintdən istifadə edir və vintlərin dişlərini sıxışdırır. Bu nasoslar pulsasiyasız aşağı səs-küy və sabit nasos çıxışına malikdir. Bu nasoslara hidravlik liftlərdə rastlanır.

(2) | Dişli nasos. Dişli nasoslar sadə quruluşdur, avtomobil, tikinti maşınlarında və nəqliyyat vasitələrində istifadə edilə bilən ucuz qiymətli nasoslardır. Dişli nasosların iki növü vardır: xarici dişli nasos, daxili dişli nasos. Şəkil 1 bu nasosları göstərir.