YER SƏTHİNİN
TƏSVİRİ

8
KARTOQRAFİK PROYEKSİYALAR VƏ TƏHRİFLƏR

1. Verilən kartoqrafik vasitələrin hansında Yer səthi daha düzgün təsvir edilmişdir? Bunun səbəbi nədir?
2. Yer səthinin hər iki təsvirinin müsbət və mənfi xüsusiyyətləri hansılardır?

Yer kürə formasında olduğu üçün onu qlobusda daha düzgün təsvir etmək mümkündür. Coğrafi obyektlər qlobusda paralel və meridianların əmələ gətirdiyi şəbəkənin (dərəcə torunun) köməyi ilə təsvir edilir. Bu, coğrafi şəbəkə adlanır. Qlobusda bütün böyük və kiçik əraziləri – materiklərı, okeanları, adaları və s.-ni eyni dərəcədə kiçiltmək mümkündür. Xəritə müstəvi üzərində təsvir olduğu üçün bunu etmək olmur. Coğrafi şəbəkə müstəviyə köçürülərkən meridian və paralellərin forması dəyişir. Xəritədə meridian və paralellərin yaratdığı şəbəkə kartoqrafik şəbəkə adlanır.

Qlobus səthini müstəviyə açarkən onun “dilimlərə” bölünən hissələri arasındakı boşluqların yerini dolduran zaman təhriflər, yəni xətalar yaranır.

Qlobusdan müstəvi səthə
keçid
Dilimlər arasındakı boşluqlar təhriflərin yaranmasına səbəb olur.