I. Meşə fındığı (yabanı fındıq). Corylus avellana. Əsasən koldurlar, tək gövdəli formalarına da təssadüf edilir. Meyvələri orta və ya xırda ölçüdə olur. Toxumları (yalançı cəyitdək) dairəvi və ya uzunsovdurlar; meyvə qabığı sərtdir, ləpə qabığı da qalın olur. Meyvənin qərzəyi fındıqdan qısa, ona münasib və ya bundan bir qədər uzun olur. Bu növ çox sortlara bölünür (Şəkil 1.31). Soyuğa davamlı olduqlarından şimal ölkələrində də yabanı halda yayılmışıdır. Meşə fındığı Azərbaycanda Böyük və Kiçik Qafqaz sıra dağlarında və Tahşda meşədə yayılmışdır. Zaqatalada bağlarda da vardır. Fındıqları olduqca bərk olur; bunları toplayıb sərf edirlər. Əsl fındıqlar tez çiçəkləyir və soyuğa davamlı olduğundan hər il məhsul verir.

II. Adi fındıqlar. Corylus avellana pontica koldur, meyvələri böyükdür. Meyvənin ləpəsi böyük, qabığı nazikdir; ləpə qabığı da olduqca nazikdir və asanlıqla ləpədən ayrılır. Meyvə qərzəkləri meyvədən qısadır; yetişdikdə açılır. Bu fındığa aid olanlar meyvələrinin formasına görə yumru və uzunsov meyvəli formalara bölünürlər.

III. Lombardiya fındıqları. Corylus tubulosa və ya maxima, koldur; meyvələri yastı və orta irilikdədir. Qabığı nazik və hamardır. Ləpə qabığı lətifdir, ləpədən asanlıqla ayrılır. Qərzəkləri lüləvaridir. Meyvəni tamamilə örtərək, uc hissəsində borulaşır, meyvə yetişdikdə qərzək asanlıqla açılmayır, soyuğa davamı yoxdur. Cənub ölkələrdə bitir.

IV. Hibrid fındıqları. Bu növə aid olanlar təbii əmələ gəlmişdir; koldur. Meyvələri böyük və ya ortaboylu və iki tərəfdən yastı dır. Qabıqları nazik və hamardır. Ləpə qabığı nazik və ayrılandır. Qərzəyi piyalavari və dilimlidir. Yetişdikdə qərzəyi dala qatlanı və fındıq asanlıqla ayrılır.

Şəkil 1.31. Meşəi findiğı (Corylus Avellana) sortlarının ləpəsi

V. Amerika fıııdıqları. C. Amerikana, koldur. Meyvələri xırda, dairəvi və bərk qabıqlıdır. Qərzəyi fındığı tamamilə örtür; müxtəlif şəkildədir. Bunlar bir neçə yerə bölünürlər: C.humilis, C. sornuta, C. crispa, C. virginiensis. Bunlar yabanı fındıqlardır. Biologi müxtəliflik baxımdan əhəmiyyəti vardır.

VI. Ağac fındıq (ayı fındığı). Corylus colurna. Başqa fındıqlar kol olduqları halda bu böyük ağac kimi birgövdəlidir. Digər ölkələrdə və Zaqafqaziyada yetişir. Zaqatalada, Şəki rayonunda, Şin çayı hövzəsində, Lənkəranda Vələş çayı ətrafında bitir. Gürcüstanda da mövcuddur. Meyvələri bərk qabıqlı olur. Bu növün oduncağı meyvəsindən olduqca qiymətlidir. Oduncağında qiymətli məmulatlar və mebel hazırlamr. Taxtasının gözəl rəngi və teksturası (naxışı) vardır.

Yuxarıda qeyd olunan növlərdən başqa Corylus cinsinə aid C. colchica, C. heterophyulla, C. manshurica, C. ferox, S. Sieboldiana kimi növləri də qeyd etmək olar.