3. Arıçılıqda əməyin təhlükəsizliyinin əsasları

Əməyin mühafizəsi - iş prosesi zamanı sağlamlıq və insanın əmək qabiliyyətinin qorunub saxlanılmasına istiqamətlənən hüquqi, təşkilati-texniki və sanitar-gigiyenik tədbirlərin məcmusudur.

Son illər ərzində müşahidə olunan arıxanaların maşın və mexanizmlərlə təchiz olunması, həmçinin yaşayış yerlərinə yaxın olan və fermer arıçılığın sürətlə inkişafı arıçıların əməyinin mühafizəsinin təmin edilməsi məsələsini gündəmdə saxlayır.

Arıçılıqda işlər görülərkən zərərli istehsal amilləri xidməti heyətə təsir göstərir, bu da öz növbəsində işçilərin xəsarət alması və ya xəstələnməsinə səbəb olur:

- İşlək maşın və mexanizmlər;
- Maşın, mexanizm və avadanlıqların qorunmayan hərəkətli hissələri;
- İş yerlərinin lazımi səviyyədə işıqlanmaması;
- Qaynar maye və buxar;
- Sürüşkən yer;
- Havanın yüksək rütubəti, hava cərəyanı;
- İş yerində hava temperaturunun yüksək və ya aşağı olması;
- Yanğın təhlükəsi.

Yerli şəraitə uyğun olaraq hər arıçılıq təsərrüfatında təhlükəsizlik texnikasına dair konkret təlimatlar olmalıdır. Qış vaxtı arıçılıq təsərrüfatında birbaşa arıçılıqla əlaqəli olan istehsalat təşkil olunur: tor köynəklər və xüsusi geyimlərin tikilişi, pətəklər, avadanlığın hazırlanması və sair. Bütün arıçılıq yerlərində istehsalat sahəsində hüquqi qüvvəsi olan təhlükəsizlik tələblərinə riayət olunmalıdır.

Şanların hazırlanması və mum cecəsinin benzinlə ekstraksiyasından alınan arı mumunun emalı qaydalarına əməl olunmalıdır. Gələcək təhlükənin qarşısını almaq məqsədi ilə arıların sancması və arıçılıq məhsullarına qarşı allergik reaksiyası olan insanlar arı və arıçılıq məhsulları ilə (çiçək tozu, mum, vərəmum, arı zəhəri) işləməyə buraxılmamalıdırlar.

Fərdi təhlükəsizlik texnikası tələblərinə dair təlimatlandırılmalı və bilinməlidir:

- Görülən əməliyyatların təyinatı və mahiyyəti, onların digər iş növləri ilə əlaqəsi;
- İstifadə olunan avadanlığın təhlükəsizliyini təmin edən qabaqcıl tədbirləri;
- Görülən əməliyyatların təhlükəsizlik qaydaları və üsulları;
- Fərdi mühafizə vasitələrindən istifadə qaydaları;
- Yanğın təhlükəsizlik qaydaları;
- Arıların sancması və digər xəsarətləri zamanı ilk tibbi yardımın göstərilməsi üsulları.

Qadağan olunur:

- Fərdi mühafizə vasitələrinin olmadığı və ya nasaz olduğu təqdirdə işləmək;
- Nasaz qurğular, avadanlıq və alətlərdən istifadə etmək;
- Arıxananın tüstü körüyünü işlək vəziyyətdə istehsalat müəssisəsinə gətirmək;