9.2. Arıların yatıq pətəklərdə saxlanılması

Bu gün yatıq pətəklər 20-24 çərçivəyə uyğun hazırlanır. İkigövdəli pətəklərdən fərqli olaraq yatıq pətəklərin bəzi üstünlükləri var. Arıları orada saxlayarkən ağır gövdə və pətək üstlükləri qaldırmaq və ya saxlamaq olmaz. Yatıq pətəkləri bal yığımına aparmaq daha asandır, çünki onlarda əlavə bərkidiləsi heç bir hissə olmur (Şəkil 9.4).

Yazda qeyri-sabit hava şəraitində yatıq pətəklərdə yuvaları genişləndirərkən arıçı sürfəni soyuqlamağa az risk edir, nəinki ikinci gövdə quraşdırılarkən.

Digər sistemlərdən fərqli olaraq yatıq pətəklərdə köməkçi ana arılardan istifadə etmək asandır. Bu cür bir pətəkdə eyni zamanda əsas ailə və bütöv arakəsmənin arxasında köməkçi ana ailələri saxlamaq olar. Digər sistemli pətəklərdən fərqli olaraq arıları yatıq pətəklərdə saxlayarkən orada yeni ailələr yaratmaq daha asan olur.

Şəkil 9.4. Yatıq pətək

Yatıq pətəklərdə saxlanılan arı ailələri olan bir çox arıxanalarda arılara qulluq ondan ibarətdir ki, arılar yazın əvvəli qışlamadan çıxarıldıqdan sonra gənc arı ailələrinin vəziyyəti, yerin təmizlənməsi və arıların uğurlu inkişafına səbəb olan ailələrə şəraitin yaradılmasını müəyyən edirlər. Çox vaxt bir yatıq pətəkdə iki ailə qışlayır. Bu cür hallarda yazda arıların bir ailədən digərlərinə zəif ailədən güclü ailəyə köçürülməsinin qarşısı alınmalıdır. Məhz bu səbəbdən güclü ailələr, sonra isə zəif ailələrə uçmağa şərait yaradın. Güclü ailələr sakitləşdikdən sonra zəif arılar üçün bacaları açın.

Yatıq pətəklərdə altlıq mıxlanır, bu isə onun vaxtında və keyfiyyətli təmizlənməsinə mane olmur. Yatıq pətəyin həcmi yazda ora bütün çərçivələri yerləşdirmək və altlığı təmizləmək üçün kifayət edir. İri həcmli yatıq pətəklərdən arıların yaxşı isidilməsi üçün istifadə edin və hətta bir pətəkdə iki ailəni yaz inkişafı dövrü üçün saxlayın. Onlar birlikdə isinərək normal həyat fəaliyyətini qoruyub-saxlamaq üçün az güc sərf edir. Hesab olunur ki, birinci dəfə yatıq pətəkdə arı ailəsinin yuvasını sürfə sonuncu və ya sonuncudan əvvəl gələn şanda əmələ gələrkən genişləndirmək lazımdır. Ananın yumurtalarını qoymaq üçün təyin olunan qurudulmuş çərçivəni axırıncı sürfəli və üstü örtülmüş şanların arasına qoyun. Eyni üsulla şanlanmış çərçivəni qoyun. Bir istifadəyə 1-2 çərçivə qoyun.

Çərçivələri əlavə edərək ailə yaxşı gücləndikdə və soyuqların təhlükəsi ötüşdükdə yuvaları genişləndirmək olar.

Yatıq pətəklərdə yarım-üstlüyü olan 12-çərçivəli pətəklərlə işləmək daha rahatdır, çünki həmişə arakəsmə taxtanı çəkmək olar və yuvadan çərçivələrin rahat çıxarılması və ya bir neçə çərçivə ilə genişləndirilməsi üçün yer ayırmaq olar.