22. Pətəklərin qışlama yerindən çıxarılması

Qışlamanın sonunda arıların bağırsaqları nəcislə dolur, qış uzandıqca arılar ondan pətəkdə təmizlənməyə başlayır. Bununla da onlar bir-birini çirkləndirir və öldürür.

Arıların çıxması hətta bir neçə gün gecikdirilsə, bu, ishalın kəskin şəkildə artması və ölü arıların çoxalmasına səbəb ola bilər.

Elə hallar müşahidə olunub ki, arıların qışlama yerlərindən çıxarılması fərqi 10 günə kimi olub, nəticədə isə gec çıxarılan ailələrdə xəstələnən arıların sayı 4 faiz artıb, ölü arılar isə 1 yuva çərçivəsi həcmində çoxala bilər.

Məhz yazda, arıların çıxmasının təxmini vaxtı yaxınlaşdıqda arıların çıxmasına vaxtında hazırlıq işləri görülməli, pətək xərəkləri, tüstü körüyü, üz torları hazırlanmalıdır. İsti günəşli (10- 120C) hava başlayan kimi yerlər, payacıqların arasına saman və yarpaqlar səpilir, eyni zamanda təcili olaraq arı ailələri qışlama yerlərindən çıxarılır.

Qeyd etmək lazımdır ki, uğurlu ailə kifayət qədər bal ehtiyatı olan və qışlamaya uyğun şəraitdə qışlama yerlərində özünə ziyan vermədən aprelin əvvəlinə kimi qala bilər, uğursuz ailədə isə erkən uçuş tez olmalıdır.

Lakin hesab etməyin ki, uğurlu ailəni qışlama yerlərində çox saxlamaq olar, uğursuz ailəni isə olduqca tez çıxartmaq olar.

Arıçı vaxtından əvvəl, üzrsüz səbəbdən və fikirləşmədən, əziyyətsiz uğursuz ailələri çıxararsa, onlar yeni çətinliklərlə rastlaşır. Arıların erkən və gec çıxarılmasında müəyyən çatışmazlıq və üstünlüklər var.

Erkən çıxarılma onunla yaxşıdır ki, arılar qış ərzində yığılmış nəcisdən boşalaraq dərhal yuvaların hörülməsi, ana isə yumurtaları qoymağa başlayır ki, bu da işçi ailənin vaxtı-vaxtında inkişafına müsbət təsir göstərir.

Erkən çıxarılma o baxımdan pisdir ki, hazırda yığımın (xüsusi ilə çiçək tozunun) olmaması sürfənin uğurlu inkişafına mənfi təsir göstərir, istidən sonra davamlı soyuqlar olarsa, soyuqdan topalara yığılmış arıların kifayət qədər bəslənməmiş, geniş yayılmış sürfələrin ölümünə səbəb ola bilər.

Arıların yuvadan gec çıxması o cəhətdən yaxşıdır ki, arılar dərhal yığım dalınca uçur, sürfə xəstələnə bilməz, uçan arılar isə su dalınca uçarkən ölmür. Lakin gec çıxarılmış arılar məhsuldar yığım vaxtına kimi lazımi güc toplaya bilmir, bu da arıçılıq işinin iqtisadiyyatına mənfi təsir göstərir.

Bu səbəbdən də bütün işlərdə olduğu kimi qızıl ortanı seçmək lazımdır. Arıları nə gec, nə də tez, yəni təxminən martın əvvəlindən çıxartmaq lazımdır, lakin bu müddətdə havanın vəziyyətini mütləq nəzərə almaq lazımdır.

Arıları arıxana yerinə çıxarmaq arıçı üçün böyük bayramdır. Bu bayramın alınması üçün hər şey əvvəlcədən ölçülüb-biçilməlidir.

Gözlənilən arıların çıxmasından əvvəl arıçı aidiyyatı insanlarla müqavilə bağlayır. Arıxana yeri qışlama yerindən uzaqdırsa, nəqliyyat lazım olacaq. Əgər arıların çıxarılması günü hava səhər yaxşı, yəni sakit və günəşlidir və kölgədə termometr müsbət 80C-ni göstərirsə, arıları pətəklərlə birlikdə 14 saatdan gec olmayaraq arıxana yerinə çıxartmaq lazımdır.