## Söz ehtiyatı

B | Mətndən çıxış edərək "beynəlxalq ticarət" ifadəsini izah edin.

C | Mətndə fərqli rənglərlə verilmiş "arşın" sözünün işləndiyi cümlələri oxuyun. Hansı cümlədə bu söz "ölçmə aləti", hansılarda "uzunluq ölçü vahidi" mənasında işlənmişdir?

## Nə anladın?

Ç | Hökmdarlar nə üçün arşın alətindən istifadə etməyə qərar verdilər?

D | Hansı arşının uzunluğu daha çox idi? A) türk memar arşını B) rus arşını C) türk çarşı arşını

E | Hər xalqın öz arşınının olması hansı çətinliyi yaradırdı?

## Düşün və cavab ver

Ə | Təsəvvür edin ki, parça satanın qolu uzun, alanın qolu qısadır. Parçanı kimin ölçməsi satıcıya sərfedər: özünün, yoxsa alıcının?

2 | A | Qeyd götürməklə "Qədim ölçü vahidləri" adlı mətni dinləyin. Dinlədiyiniz məlumatlar əsasında suallara cavab verin. 1. İki qulac təxminən neçə metrə bərabərdir? 2. Hansı daha böyükdür: iki arşın bir qarış, yoxsa bir qulac iki qarış? 3. Hansı ölçü vahidi yarım kiloqramdan az çəkini göstərir?

| B | Dinlədiyiniz mətndəki məlumatlara və cədvələ əsasən "Qədim çəki vahidləri" adlı informativ mətn yazın.

Qədim ölçü vahidinin adı | Müasir ölçü vahidləri ilə qarşılığı | Əlavə məlumat
Misqal | 4,26q | Daha çox zərgərlik və boyaqçılıq işlərində istifadə olunurdu.
Batman | 8 kq | Girvənkədən böyük ölçü vahidi idi. Belə ki, 1 batman 20 girvənkəyə bərabər idi.
Pud | Təxminən 16 kq | 40 girvənkə və yaxud 2 batman 1 pud deməkdir.