Düşün Müzakirə et Paylaş

Küçədəki səslərin evdə eşidilməməsi üçün pəncərələr arasında boşluq olan iki və ya üçqat şüşədən hazırlanır. Şüşə qatları arasından hava çıxarılır və evə səsin daxil olmasının qarşısı alınır. • Şüşə qatları arasındakı havanın çıxarılması küçədən gələn səslərin azaldılmasına necə kömək edir? |
Birqat pəncərə | İkiqat pəncərə | Üçqat pəncərə

Bəzən qayalıq ərazilərdə və ya böyük zallarda səsimizin təkrarını eşidirik. İşıq kimi səs də səthlərdən əks olunur. Səsin səthlərdən əks olunması əks-səda adlanır. Delfin və yarasa kimi bəzi canlılar əks-sədadan istifadə edərək maneə və ya şikarla aralarındakı məsafəni müəyyən edirlər. Belə ki, yaxındakı cisimlərə səs daha tez çatır və əks olunaraq daha tez qayıdır. Səsin daha uzaqdakı cisimlərə çatıb geri qayıtması daha çox vaxt tələb edir. Əks-sədadan istifadə edən canlılar səsin gedib-qayıtma müddətinə əsasən məsafəni müəyyən edirlər. |

Əks-səda vasitəsilə məsafələrin təyin olunmasına səs lokasiyası deyilir. Səs lokasiyasından maşınları park etməyə kömək edən sensorlarda, dəniz və okeanların dərinliyinin ölçülməsində və bir çox başqa sahələrdə istifadə olunur. Səsin havadakı və ya sudakı sürətini bildiyimiz üçün gedib-qayıtma zamanını ölçərək məsafəni tapa bilərik. Bunun üçün s = v x t düsturundan istifadə edə bilərik. Burada s - məsafə, v - səsin suda və ya havada sürəti, t isə zamandır.

| s |  | v |  | t |

Məsafə = səsin sürəti x zaman
Əks-sədanın gedib-qayıtma müddətini ikiyə böldükdə səsin əks olunduqdan sonra bizə çatması üçün nə qədər zaman keçdiyini tapa bilərik. Məsələn, səsin maneəyə çatması və qayıtması 4 saniyə çəkirsə, deməli, səsin maneəyə çatması üçün 2 saniyə, maneədən əks olunub bizə qayıtması üçün də 2 saniyə keçir.