12.
Dialoqda altından xətt çəkilmiş cümlələrin məqsəd və intonasiyaya görə növünü müəyyənləşdirin və aşağıdakı fikirləri tamamlayın.
1. Nəqli cümlə.... Nəqli cümlələrin sonunda....
2. Sual cümləsi... cümlələrə deyilir. Sual cümlələrin sonunda....
3. Əmr cümləsi... bildirən cümlələrdir. Əmr cümlələrinin sonunda....
4. Nida cümlələri... bildirir. Nida cümlələrinin sonunda....

- Nəqli cümləni intonasiyanın dəyişməsi ilə əmr cümləsinə çevirmək olarmı? Nə üçün? Fikrinizi nümunələrlə əsaslandırın.

Əmr cümlələrinin xəbəri, bir qayda olaraq, feilin əmr şəklində olur. Əmr ədatları da əmr
cümlələrinin qurulmasında iştirak edir.
Nida cümlələri yüksək hiss-həyəcan ifadə edir, intonasiya və
nidaların köməyi ilə əmələ gəlir.
13.
Aşağıdakı mətndə məqsəd və intonasiyaya görə cümlənin hansı növlərindən daha
çox istifadə olunmuşdur? Mürəkkəb adları düzgün yazın.

Bülbülün başçılıq etdiyi MUSİQİNİN ELMİ
TƏDQİQİ KABİNETİ hansı istiqamətlərdə işlə-
yirdi? Onlar qocaman sənətkarları, tanınmış
xanəndələri dəvət edib onların ifasında nadir,
unudulan el havalarını, nəğmələri, çalğıları, oyun
havalarını fonovalikə yazırdılar. Bu fonovalik-
lərdə əbədiləşən musiqilərin müəyyən hissəsi
nota alınır, araşdırılırdı. Xalq içindəki söz bili-
cilərinin, aşıqların, dastançıların dilindən nağıl-
larımız, söyləmələrimiz, söz sərvətimizin müx-
təlif örnəkləri yazıya köçürülürdü. Təbii ki, bu
yazıyaköçürmə işini müxtəlif səviyyəli, müxtəlif
peşəli adamlar icra etdiklərindən deyim tərzləri,
ifadə rəvanlığı da müxtəlif idi. Həmin əlyazma-
ları səriştə ilə təhlil etmək, lazım gələrsə, əl gəz-
dirmək, yaxşısını pisdən ayırmaq lazım idi.

Bunları yazıya alan ƏRTOĞRUL CAVİD idi!
O, böyük şair və dramaturq HÜSEYN CAVİDİN
oğlu idi!

İşləyə-işləyə oxuyurdu. Həm də AZƏRBAYCAN
DÖVLƏT PEDAQOJİ İNSTİTUTUNUN (hal-hazırda
universitet) tələbəsi idi. Ərtoğruldan harada işlə-
diyini təsdiq edən sənəd tələb etmişdilər.

(Rafael Hüseynov)

- Sizcə,Ərtoğrula
  hansı sənəd
  verilməli idi?