Avstriya-Macarıstana verildi. Konqresin qərarları Rusiyanın Almaniya və Avstriya-Macarıstanla ziddiyyətlərinin artmasına səbəb oldu.
GÜC TARAZLIĞINDAN RƏQABƏT MÜBARİZƏSİNƏ
Otto fon Bismark kansler (hökumət başçısı) təyin edildikdən sonra Prussiya Almaniyanın birləşdirilməsi üçün fəal siyasət yürütməyə başladı. Almaniyanın birləşdirilməsi Fransanın mənafeyinə zidd idi. Çünki bu, qitədə “güc tarazlığı”nı Almaniyanın xeyrinə dəyişə bilərdi. Ona görə də Sadova döyüşündə Avstriyanın məğlub edilməsindən sonra Almaniyanın birləşdirilməsi üçün Prussiyanın qarşısında maneə olan yeganə qüvvə Fransa idi. 1870–1871-ci illər müharibəsində Fransanın məğlub edilməsi nəticəsində Almaniyanın birləşdirilməsi başa çatdırıldı. Bu birləşdirilmə nəticəsində Vyana konqresindən sonra Avropada yaranmış “güc tarazlığı” dəyişdi.
Bismark Avstriya və Fransanın məğlubiyyətindən sonra yaranan “güc tarazlığı”nı saxlamağa çalışırdı. Əvvəlcə o, Fransanın təcrid olmasını təmin etdi, Avropanın digər monarxiyaları ilə əlaqələrini kəsmək üçün Fransada respublika rejimini dəstəklədi. İngiltərənin böyük iqtisadi gücünü, müstəmləkələrinin genişliyini və dünyanın ən güclü hərbi dəniz donanmasına sahib olmasını nəzərə alaraq mövcud tarazlığı pozmamağa çalışırdı.
Dövlətlərin güclənməsində tarixi şəxsiyyətlərin rolunu müasir dövrlə əlaqələndirərək müzakirə edin.
Bismark tarazlığı qorumaq üçün müxtəlif dövlətlərlə ittifaq qururdu. 1879-cu ildə Avstriya-Macarıstanla müqavilə bağlandı. 1882-ci ildə İtaliya da bu ittifaqa qoşuldu və “Üçlər ittifaqı” yarandı. Müxtəlif mənafeləri olan dövlətlərin bir ittifaqda birləşdirilməsi Bismarkın diplomatik bacarığını göstərirdi. Bismarkın istefasından sonra Almaniya dünya miqyasında imperialist siyasətini gücləndirdiyi üçün Fransa, Rusiya və Böyük Britaniya tədricən yaxınlaşmağa başladı. 1890-cı illərin birinci yarısında Fransa və Rusiya ittifaq müqaviləsi imzaladı. Bununla da Bismark tərəfindən həyata keçirilən Fransanın təcridedilmə siyasətinə son qoyuldu.
OTTO fon BİSMARK
Parlamentdəki çıxışından. 1888-ci il
...Coğrafi mövqeyimiz səbəbi ilə məqsədimizə nail olmaq üçün digər dövlətlərdən daha çox çalışmalıyıq. Avropanın mərkəzində yerləşirik. Ən azı, üç cəbhədən hücuma məruz qala bilərik. Halbuki Fransanın müdafiə ediləcək yalnız şərq, Rusiyanın isə qərb sərhədləri var. Bundan başqa, dünya tarixinin ümumi gedişi, coğrafi mövqeyimiz və bəlkə də, almanların digər millətlərlə müqayisədə bu günə qədər birliyə malik olmaması səbəbindən düşmənlərin yaratdığı təhdidlərə digər xalqların olmadığı qədər açığıq. Tanrı qonşuluğumuza fransızlar kimi ən təcavüzkar xalq yerləşdirmişdir. Ötən yüzilliklərdə bu gün çatdığı səviyyələrə çatacağı xəyal belə edilə bilməyəcək Rusiyanın müharibəpərəst fəaliyyəti genişlənmişdir. İki tərəfdən də təhdid altındayıq.
Bismark Almaniyanın geosiyasi mövqeyi üçün hansı amilləri təhdid hesab edirdi?
“Kapitan gəmini tərk edir” (Bismarkın istefasına aid karikatur). “Punch” (Panç) jurnalı, 1890
XIX yüzilliyin birinci yarısı və ikinci yarısında dövlətlərarası münasibətləri müqayisə edin.