13
DÜNYA ÖLKƏLƏRİ 1918-1945-Cİ İLLƏRDƏ
HİNDİSTAN, ÇİN VƏ YAPONİYA
Mohandas Qandi, “duz yürüşü”, Sun Yatsen, Homindan partiyası, Mao Tszedun,
general Tanaka, Mançjou-Qo
HİNDİSTAN
Birinci Dünya müharibəsindən sonra da Hindistanın siyasi hüquqsuzluğu davam edirdi. 1919-cu ildə “Hindistanın idarəsi haqqında” qanun qəbul edildi. İngiltərənin Hindistanda müstəmləkə rejimini möhkəmləndirməyə yönəlmiş islahatları ölkədə azadlıq hərəkatının yüksəlməsinə səbəb oldu. Bu qanunlarla ingilis hökuməti Hindistandakı hakim dairələrə fövqəladə hüquqlar verirdi. Hakim dairələrin bütün yüksək çinli vəzifələri ingilislərin əlində qaldı. Hindlilər yalnız yerli əhəmiyyətli vəzifələrdə çalışa bilərdi. Qanuna görə hind xalqının seçki hüququ 1 faizdən 3 faizə (yaşlı əhalinin) qaldırıldı.
Qanun bütün ölkədə kəskin etiraza səbəb oldu. Hindistan Milli Konqresi kütləvi mübarizəni genişləndirmək taktikasını bəyəndi. Mohandas Karamçand Qandi (Mahatma Qandi) Milli Konqresə başçılıq edərək əhalinin geniş təbəqələrini hərəkata cəlb edə bildi. Ölkəni
İngilis kralının təsviri olan hind rupisi
nümayişlər və mitinqlər dalğası bürüdü. Qandinin elan etdiyi vətəndaş itaətsizliyi kampaniyası Hindistana özünüidarə hüququ verilməsi şüarı altında gedirdi. Hər yerdə ingilis mallarının boykotu başlandı. Fəhlələr ingilis müəssisələrində işləməkdən imtina edir, qatarların hərəkətini dayandırırdılar. Lakin hərəkat iştirakçıları arasında birliyin olmamasından istifadə edən ingilis hakimiyyət orqanları onu qəddarlıqla yatırdı.
Vətəndaş itaətsizliyi kampaniyasını necə qiymətləndirirsiniz?
Hindistanda vətəndaş itaətsizliyi kampaniyası