### 18. TOPOQRAFİK XƏRİTƏLƏR

Yer səthinin xəritə və planlarının meydana gəlməsinin tarixi çox qədimdir. Yer səthində kəşfiyyatın aparılması, döyüş əməliyyatlarının planlaşdırılması və idarə olunmasını topoqrafik xəritələrsiz təsəvvür etmək mümkün deyil. Bu xəritələrdə Yerin fiziki səthi və orada olan bütün obyektlər eyni dərəcədə təsvir edilir. Təsvirin mükəmməlliyi, dolğunluğu xəritənin miqyasından asılıdır.
Sizcə, döyüş əməliyyatlarının planlaşdırılmasında topoqrafik xəritələrin rolu nədən ibarətdir?
Hərbi əməliyyatlarda tətbiq edilən xəritələr
miqyasına görə aşağıdakı qruplara bölünür:

##### Taktiki
xəritələr
Böyük miqyaslı –
1:25000, 1:50000

##### Əməliyyat
xəritələri
Orta miqyaslı –
1:100000, 1:200000

##### Strateji
xəritələr
Kiçik miqyaslı –
1:500000,
1:1000000

Böyük miqyaslı xəritələr,
əsasən, Yer səthinin mü-
kəmməl öyrənilməsində,
dəqiq hesablama və ölçmə
işlərinin aparılmasında,
artilleriyada atəş hazırlı-
ğında, hərbi mühəndis
qurğularının həcminin
öyrənilməsində, hərbi
tapşırıqların yerinə yeti-
rilməsində tətbiq edilir.
Orta miqyaslı topoqra-
fik xəritələr, əsasən,
hərbi marşlarda,
düşmənin
izlənməsində, yer
səthində səmtlənmədə
tətbiq edilir.
Kiçik miqyaslı
topoqrafik xəritələr
hərbi qərargahlarda,
aviasiyanın havada
səmtlənməsində və
digər xüsusi məsələ-
lərin həllində istifadə
edilir.