BRANDENBURQ QAPILARI
Sizcə, nə üçün faşistlər
Bakıya can atırdılar?
İSRAFİL MƏMMƏDOV
GƏRAY ƏSƏDOV
1945-ci İL 2 MAY. 416-cı AZƏRBAYCAN DİVİZİYASININ ƏSGƏRLƏRİNİN
BRANDENBURQ QAPILARINA BAYRAQ TAXMASI
Qafqaza hücum etməkdə faşist ordusunun əsas məqsədi Bakını ələ ke-
çirmək idi. Hitler Bakı neftinə xüsusi maraq göstərirdi. Bundan ötrü xüsusi
plan da hazırlanmışdı. Lakin sovet döyüşçülərinin qəhrəmanlığı bu planın
həyata keçməsinə imkan vermədi.
Ön cəbhə
Müharibənin ilk dövrlərindən Azərbaycan oğulları qanlı döyüşlərə atıldı.
Onlardan biri də İsrafil Məmmədov idi. Başçılıq etdiyi dəstə alman faşit-
lərinin ardıcıl hücumlarının qarşısını ala bilmişdi, israfil özü onlarla alman
əsgər və zabitini məhv etmişdi. O, qorxmazlığı və igidliyi ilə əsgərlərinə
nümunə idi. Sovet İttifaqı Qəhrəmanı adını alan ilk azərbaycanlı da
məhz İsrafil Məmmədov olmuşdur.
Qəhrəman döyüşçülərimizdən biri də Gəray Əsədov idi. Döyüşlərin birin-
də alman pulemyotçusu hündür bir yerdə mövqe tutmuşdu. O, sovet dö-
yüşçülərinə baş qaldırmağa imkan vermirdi. Döyüşçü yoldaşlarının həlak
olması gənc Gəraya təsir etdi. Sürünərək gizlicə pulemyotçuya yaxınlaşan
Gəray qəflətən onun üzərinə atıldı. Sinəsi gülləyə tuş gəlsə də, pulem-
yotçunu susdura bildi. Hücuma keçən sovet döyüşçüləri yüksəkliyi ələ
keçirdilər, igid döyüşçümüzə ölümündən sonra Sovet ittifaqı Qəhrəmanı
adı verildi.
İki dəfə Sovet İttifaqı Qəhrəmanı adına layiq görülən yeganə azərbaycanlı
isə tank qoşunları generalı Həzi Aslanovdur. O, müharibənin ilk günlə-
rindən döyüşlərə qatılmışdı. Bu ona alman tankçılarının döyüş üsullarını
yaxşı öyrənməyə imkan vermişdi.