BİLİRSİNİZMİ?
Ağdam rayonu ərazisindəki Çalağantəpə adlı qədim yaşayış yerindən
dən əzən daş və ən qədim taxıl növü tapılıb. Bu tapıntılar 8 min il bun-
dan öncəyə aid edilir. Tapılan arxeoloji materiallar Ağdamda yerləşən
və dünyada nadir olan Çörək muzeyində saxlanılıb. Təəssüf ki, Birinci
Qarabağ müharibəsi zamanı Ağdam şəhəri ilə yanaşı, bu muzey də
işğalçı erməni hərbi birləşmələri tərəfindən dağıdılmışdır.
Qədim insanların
fəaliyyət sahələrini
qruplaşdırıb cədvəl
hazırlayın.
Verilmiş alətləri
müasir əkin alətləri ilə
müqayisə edin.
Əkinçilik və maldarlıq məhsullarını qoruyub saxlamaq üçün qablar lazım
idi. İnsanlar gildən qablar düzəltməyə başladılar. Gili qab formasında
düzəldib onu xüsusi sobalarda “bişirirdilər”. Bu işlə sənətkarlar məşğul
olurdu.
XIŞ
TOXA
KOTAN
Tunc dövrü alətləri
Qədim insanların tanış olduğu ilk metal mis olmuşdur. Onu əridib qə-
liblərə tökərək istənilən formalı alətlər düzəltmək olurdu. Lakin mis yum-
şaq idi. Ondan düzəldilən əmək alətləri tez sıradan çıxırdı. Daha möh-
kəm alətə ehtiyac var idi. Zaman keçdikcə insanlar misin tərkibinə digər
metallar qataraq tunc əldə etməyi öyrəndilər. Tunc misdən fərqli olaraq,
möhkəm metal idi. Tunc alətlərdən istifadə cəmiyyətin inkişafını sürətlən-
dirdi. Xüsusilə xışın tətbiqi əkin sahələrinin genişlənməsinə, məhsuldar-
lığın artmasına səbəb oldu. Xış torpağı daha dərindən şumlamağa imkan
verirdi. Bu alət kotanın “əcdadı” hesab olunur.