TƏBRİZ XALÇASI
TƏBRİZ ŞƏHƏRİNİN PLANI
Təsadüfi deyil ki, Azərbaycan hökmdarlarından Qara Yusif, Uzun Həsən
və Şah İsmayıl yalnız Təbrizi tutandan sonra dövlət başçıları kimi tanın-
mışlar. Səfəvilərin hakimiyyəti dövründə bütün Azərbaycan torpaqları-
nın vahid dövlətdə birləşdirilməsi başa çatdı. Təbriz vahid Azərbaycanın
paytaxtı oldu.
Təbriz həm də mədəniyyət paytaxtımız idi. Burada nadir əlyazmaların
toplandığı böyük kitabxana var idi. Çap maşınları ixtira olunana qədər
kitablar əllə yazılır, üzü də əlyazma yolu ilə köçürülərək çoxaldılırdı. Xü-
susi rəssamlar ona rəsmlər çəkir, üzünü də ayrıca cildləyirdilər. Ona görə
kitablar çox baha başa gəlirdi. Belə şəraitdə minlərlə əlyazmanın olduğu
kitabxanalar əsl sərvət mənbəyi idi.
Qədim kitabxanaların olduğu şəhərlər isə elm və mədəniyyət mərkəzinə
çevrilirdi. Təbriz də belə Azərbaycan şəhərlərindən idi. Təsadüfi deyil ki,
bu şəhər “Təbrizi” ləqəbi ilə məşhur olan çoxsaylı alimlərin, şair və rəs-
samların vətəni hesab olunur. Təbriz onları, onlar isə şöhrətləri ilə Təbrizi
tanıdırdı.
Səfəvi-Osmanlı müharibələrində əldən ələ keçən şəhər böyük dağıntıla-
ra məruz qaldı. Nəticədə Şah I İsmayıldan sonra paytaxt Qəzvinə, daha
sonra İsfahana köçürüldü. Ağır dağıntılara və paytaxt rolunu itirməsinə
baxmayaraq, Təbriz yenə də əsas şəhərlərdən biri hesab edilirdi.